Ooit, in een moment van overmoed, heeft de Nederlandse omroep de complete, zesendertigdelige BBC- Shakespeare aangekocht. Veel leven om niets. Van de eigen overmoed geschrokken programmeerde men Julius Caesar en Macbeth op de idiootste tijdstippen, 's avonds laat, op het moment dat elk normaal mens naar bed ging, of op zondoorstoofde zondagmiddagen, als het Nederlandse volk op het strand lag te braden.
Cultuur. Het moet van de omroepwet. Die valt te ontduiken, door bijvoorbeeld de cultuur op een publieksonvriendelijk tijdstip te parkeren. Elke cultuuruiting is per definitie kansloos tegenover het eerste het slechtste partijtje vrij worstelen. Staan wij weer aan de vooravond van de Olympische Spelen? Dan kunnen wij het Holland Festival gevoeglijk vergeten.
Het KRO-programma Ik heb al een boek was niet vreselijk goed, maar trachtte kijkers tot lezen aan te zetten. Voor een bescheiden publiek, dat hoogstens de omvang van vier keer het Olympisch Stadion had. Om twintig voor zeven, als het hoofd van de kijker/lezer voornamelijk naar sudderlapjes staat, vooral dat van de met kinderen gezegende, want kinderen eisen op zo'n moment het exclusieve recht op Klokhuis. Ik heb al een boek kostte een fractie van de doorsnee imbecielenquiz en werd bovendien nog door het boekenvak gesubsidieerd. Niettemin is het geliquideerd. Want 'we moeten, tegen onze zin overigens, twee miljoen bijdragen aan een sterkere sportprogrammering', sprak de KRO.
Dat geldt voor elke publieke omroep, op last van de NOS, die volop in oorlog is met het nieuwe Sportkanaal. Het is het fameuze KNVB-initiatief, dat straks de belangrijkste cultuurschok van de jaren negentig zal blijken te zijn, met ingrijpende gevolgen, voor zowel de sportminnaar als de sporthater. Kunnen wij die gevolgen eigenlijk overzien? Het Sportkanaal lijkt alleen het voetbal aan zich gebonden te hebben. Dat is een wankele basis. Welke maniak kijkt een volle werkdag naar AGOVV-Robur et Velocitas (0-0)? De NOS heeft inmiddels al het andere. Maar wie, kijker en ad verteerder, interesseert zich voor hockey en waterpolo?
Sport is, zowel in passieve als actieve zin, een honorabele tijdspassering. Niettemin, een mens leeft niet bij sport alleen. Die paar echt interessante voetbalwedstrijden-per-Sportkanaal zien wij straks dus wel in het cafe. Voetbal is de enige sport die een massapubliek trekt, dus al die ad twee miljoen per publieke omroep gekochte hockey- en waterpolowedstrijden zullen straks, drie kwartier per avond, bitter weinig kijkers trekken. Inmiddels heeft het denkend en lezend deel der natie zich massaal tot de WDR en de BBC gewend, omroepverenigingen die volgens de commercielen niet op de kabel thuishoren. De opstand der horden is ingezet. Hun voorstel is voorlopig kansloos.
Medemens, wees niettemin gewaarschuwd. In het jaar 2010 heeft de tweedeling in de maatschappij zich voltrokken. Dan bestaat het Nederlandse volk uit analfabeten en mensen die de televisie de deur uit hebben gedaan.
