IN HET EUROPA van de Unie bestaan na de godsdienst over geen onderwerp zoveel boeken als over de (voormalige) koloniën. Kort roep ik in herinnering dat Europeanen sinds vijf eeuwen naar andere werelddelen verhuizen, in steeds grotere groepen, en dat als gevolg van deze langdurige en massale onderneming een meerderheid van de lidstaten van de Europese Unie nog halverwege de twintigste eeuw volksplantingen overzee bezat. Sommige koloniën lagen dicht bij huis, zoals Groenland bij Denemarken. Andere, zoals die van de Britten en de Fransen, lagen over de hele wereld verspreid, van Canada tot China.