Welk boek ligt naast uw bed?
An Impeccable Spy, een heel goed boek. Niet zo verwonderlijk omdat ik eigenlijk veel non-fictie lees. Het gaat over een spion tijdens het Interbellum. Een beetje een ladies’ man, erg moedig en kundig, een James Bond-achtige figuur. Klinkt allemaal een beetje high-brow, maar ik vind die tijd heel interessant.

Als u iets zou kunnen veranderen aan wat u heeft geschreven door de jaren heen, wat zou dat zijn?
Ik heb niet zo gauw ergens spijt van, natuurlijk zijn er verhalen bij waarvan je zegt, die had ik beter niet kunnen schrijven, maar je moet het nemen zoals het is. ‘Non, je ne regrette rien’, zei Edith Piaf. Mijn verhalen van vroeger zijn misschien minder goed, maar het is nog steeds dezelfde toon als nu.

Welk boek, geschreven door iemand anders, zou u zelf geschreven willen hebben?
O jongen, zo veel. Ik ben een bewonderaar van Bas Haan, dat vind ik een onverschrokken onderzoeksjournalist. Zijn boek, De rekening voor Rutte, over de bonnetjesaffaire, had ik graag willen schrijven.

Wie zijn uw favoriete dichters?
Willem Godschalck van Focquenbroch, de beste dichter uit de zeventiende eeuw. Hij is een van de weinigen uit die tijd die nog goed te lezen is. Hij schreef ook erg grappig en schunnig, wat destijds best bijzonder was.

Welke schrijver of welk boek wordt onderschat? En waarom?
Vincent Haman van Wouter Paap. Het is een satire op de Tachtigers, en dat is heel goed gedaan. Het wordt waarschijnlijk nauwelijks meer gelezen, jij zal het niet meer gehad hebben op school, maar het is echt een leuk boek.

Welke schrijver of welk boek wordt overschat? En waarom?
Proust, daar vind ik niks aan. Alles van Proust is onzin. En Joyce, dat is niet te lezen, man. Maar ik ben dan ook een cultuurbarbaar.

© Arie Wapenaar

Wat is qua lezen uw ‘guilty pleasure’? En daarbuiten?
Piggelmee, een kinderverhaaltje dat eerst is geschreven als reclame voor Van Nelle. Het is een sprookjesachtig verhaal over een dwergje. Dat kan ik heel vaak lezen. Het rijmt allemaal ook nog keurig. Er zijn allerlei uitgaven van dus ik lees het ook nog regelmatig en ik verzamel ze een beetje. Verder geen opzienbare porno ofzo, ik ben een onnozelaar wat dat betreft, ik begrijp ook niks van seks. Moet je ook niet aan beginnen.

Heeft u verborgen talenten? Als u geen schrijver zou zijn, wat zou u dan zijn?
Ik wilde eerst voetballer worden en in een band spelen. Dat wilde waarschijnlijk iedereen van mijn generatie. Ik wilde ook eerst antropologie studeren, net zoals Lodesteijn in zijn studententijd. Ik weet niet of ik voor al die dingen talent had gehad. Voetballen kon ik wel goed. Ik ben ook gescout, zou oorspronkelijk naar de opleiding van Go Ahead Eagles gaan, maar mijn vader ging daarvoor liggen. Die wilde dat ik naar de middelbare school ging en meer ging verdienen dan hij. Hij vond het wel leuk dat ik in het eerste elftal speelde maar hij wilde echt een beroep voor mij. In die tijd eindigden voetballers na hun carrière ook vaak in een sigarenzaak, dus dan had ik nu waarschijnlijk achter de toonbank gestaan.

Er staat een tafeltje langs de Seine klaar, met een wit laken, twee wijnglazen, een kaars. Obers in jacquet staan paraat. Welk personage uit de wereldliteratuur zou u voor een diner uitnodigen? En waar zouden jullie het over hebben?
Een personage weet ik niet. Als ik een auteur zou moeten kiezen, zou het zeker Oscar Wilde zijn. Die is voor mij een grootheid, zo geestig en goed. Zulke leuke toneelstukken. En dat alles ondanks een leven dat zo vol tragedie zat. Welke biografie over hem dan ook, ik weet hoe het afloopt maar ik kan het altijd opnieuw lezen, omdat het zo aangrijpend is. Ik heb zijn kleinzoon ooit ontmoet, voor een programma dat ik voor de VPRO maakte, die toevallig het grote postuur van zijn grootvader had geërfd. Met Oscar zou ik dus graag dat diner aangaan, en daarna samen in de Seine springen.

Wat is het interessantste dat u onlangs van een boek geleerd heeft?
Nou, in dat boek van Bas Haan wordt de bonnetjesaffaire dus besproken. Wat mij opviel was hoeveel er gepikt wordt van de VVD door zowel het volk als de journalisten. Bas Haan zet dat mooi op een rijtje. Dat zijn zulke verbazingwekkende dingen, de één liegt nog harder dan de ander. Ik dacht vooral, dat moeten jij en ik eens doen, dan zitten we achttien jaar in de gevangenis.

Welke klassieker heeft u, tot uw grote schaamte, nooit gelezen?
Dat zijn er veel ben ik bang. Laten we zeggen de Kamasutra, dat gaat over seks, dus dan heb je toch nog iets pikants in het interview.

U heeft net als Lodesteijn in de journalistiek en het onderwijs gewerkt. Hoe groot is het autobiografische element in uw nieuwe boek precies?
Vrij groot. Als grap zeg ik vaak: de helft is autobiografisch en de andere helft gaat over mijzelf. Het is een man die neigt naar dromen, geen praktisch man, dus solliciteren is, zoals in het boek beschreven wordt, vaak lastig. Het is niet helemaal autobiografisch, want ik vind het ook leuk om hem andere dingen te laten doen.

Het verhaal speelt zich ergens in de jaren negentig af. Heeft het zo lang geduurd voordat het boek afkwam of goed genoeg was?
Het begon een tijd terug als een verzamelbundel van verhaaltjes. Het heeft daarna een tijdje stilgelegen maar bleef nog wel spelen in mijn hoofd. Toen ik tijdens corona niks te doen had, dacht ik: nu schrijf ik het af ook. Het zou ook raar zijn als Lodesteijn opeens dertig jaar ouder was.

Hemingway of Fitzgerald?
Fitzgerald, dat vind ik een iets betere en geraffineerdere schrijver. Hemingway was iets te veel een He-Man-achtig figuur. Ze waren wel vrienden overigens.

Proust of Joyce?
Geen van beiden! Ze zullen hun verdienste hebben maar niet voor mij.

Camus of Houellebecq?
Camus. Ik vind dat ze wel dicht bij elkaar zitten, maar ik vind De pest een erg goed boek. Houellebecq ken ik ook wat minder goed.

Tolstoj of Dostojevski?
Tolstoj. Dostojevski staat heel hoog aangeschreven en dat zal ook wel terecht zijn, maar dat is ook wel een beetje een diepspitter. Ik hou meer van de verhalende stijl van Tolstoj. Die heeft toch een iets groter bereik, denk ik. Wat zweverig, maar erg mooie boeken.

Jane Austen of Virginia Woolf?
Oei. Ja, Virginia Woolf dan toch maar. Die is het water ingelopen joh, dat is toch triest?

Hockney of Warhol?
Altijd Hockney, dat is zo’n leuke schilder en zo’n leuke man. Daar kijk ik met genoegen naar. Op zo’n hoge leeftijd met zoveel plezier staan te schilderen voor een heel bos buiten. Dat is nou echt een gelukkige kunstenaar in mijn ogen. Die doet wat hij het liefste doet, rookt zich de pleuris terwijl ik moet stoppen, doet het met zoveel gemak, echt een geweldige kunstenaar. Soepblikjes allemaal leuk, maar ik vind Warhol niet zo’n kunstenaar.

Freud of Lacan?
Freud, Lacan snap ik niet. Ik heb ooit nog een blauwe maandag psychologie gestudeerd en ik blijf sindsdien altijd geïnteresseerd in Freud. Vooral zijn leven.

Harry Mulisch of Willem Frederik Hermans?
Hermans, absoluut. Prachtige boeken. Een stugge maar leuke man. Mulisch was erg excentriek, had een rotsvast vertrouwen in zichzelf, op het narcistische af. Hem vind ik wel leuk als fenomeen, maar minder als schrijver.