3. de goetspeller

‘Ik ben een systematisch man. Als hobby maal ik meel in een molen en mijn gereedschap ligt altijd netjes naast elkaar, op een vaste plaats. Zodat ik alles blind kan vinden. Dat is precies wat de mensheid nodig heeft: een logisch systeem. Waarom zou je het jezelf in deze onzekere tijden niet gemakkelijk maken?

Als onderwijzer weet ik als geen ander dat de huidige spelling een totale wanorde is. Scholen verdoen zeeen van tijd aan het instampen van rijtjes uitzonderingen op uitzonderingen. Tijd die we beter kunnen besteden aan taalonderwijs: goed luisteren, schrijven en spreken. Want wat is beter: dat kinderen zich bekwaam leren uitdrukken of dat ze een ingewikkeld en wanordelijk spellingsysteem beheersen?
Helaas is het laatste door de elite verheven tot statussymbool. Neem dat Groot Dictee der Nederlandse Taal: wat een klucht. Al die snobs die denken met taal bezig te zijn, terwijl het alleen draait om wie het verschil tussen anderszijds en anderzijds weet. Weet u het? Dan mag u zich heel intelligent gaan voelen. Weet u het niet? Gezakt!
Het achterliggende doel van die absurde spelling is om hoogopgeleiden de gelegenheid te bieden om geleerdheid te suggereren. Opdat ze zich kunnen onderscheiden van het gewone volk. Jan met de pet is ondertussen bang om een briefje naar de gemeente te schrijven. Faalangst die erin is geramd door de eeuwige rode strepen van de onderwijzer.
Uit protest tegen deze waanzin vecht ik als voorzitter van de Vereniging voor Wetenschappelike Spelling al jaren voor de invoering van Goet Gespelt: een versimpeld, op gezond verstand gebaseerd spellingsysteem. Met brochures en ingezonden brieven proberen we de publieke opinie en de politiek te beinvloeden. Zonder succes overigens. Het punt is dat degenen die over de spelling beslissen, deze al hebben geleerd. En dat ze zijn vergeten wat een enorme moeite dat kostte.
Ik leg dit wel eens voor op ouderavonden. De argumenten begrijpt men wel, maar toch is de huidige spelling heilig. Zelfs ouders die amper hun naam correct kunnen schrijven, zijn mordicus tegen spellingvereenvoudiging.
Gelukkig geef ik mijn lessen aan zesjarigen, zodat ik niet te veel tegen mijn principes hoef in te gaan. Hier gaat het immers om woordjes als pop, bal en kat en die zijn nog wel logisch gespeld. Bij het boekje over de hond vertel ik ze wel dat het veel slimmer is om hont te schrijven. Net als kat. De rebelletjes in mijn klas vinden dat wel leuk, maar er zit altijd wel zo'n conservatief geestje bij dat zegt dat hont niet goed is. Omdat zijn vader dat zegt.
Op de radio hoorde ik laatst een VPRO-omroepbons zeggen dat sollicitatiebrieven met een spelfout direct in de prullenbak verdwijnen. Alsof het er iets toe doet of een cameraman curricullum, entoesiast en quatsj op de juiste wijze spelt. Entoesiast is nota bene de juiste schrijfwijze - alleen weet niemand dat het zo in het woordenboek staat.
Mijn visioen was en is een krant waarin alle woorden logisch zijn gespeld. Maar ik ben het vechten moe. Nu deze paar halfbakken veranderingetjes zijn ingevoerd, denk ik niet dat het er in mijn leven nog van komt. Anderen denken dat ook - de vereniging loopt leeg. Ach, als men het gewoon niet wil leren, dan moet je daar het hoofd voor buigen.’