Aids neemt toe onder Zimbabwaanse meisjes

Harare – Hardnekkig, zo zou je de hiv/aids-epidemie in zuidelijk Afrika kunnen noemen. In Zimbabwe ligt het percentage van de bevolking dat besmet is met het aidsvirus al jaren stabiel rond de vijftien; het land behoort daarmee tot de middenmoot in de regio. Ter vergelijking: in buurland Zuid-Afrika heeft negentien procent de ziekte. Het goede nieuws is dat het aantal nieuwe besmettingen daalt, melden ook Zimbabwaanse media. Er schuilt echter een adder onder het gras, want onder jonge vrouwen stíjgt het aantal geïnfecteerden dramatisch en er blijven zorgen rond risicogroepen zoals sekswerkers. Je hoeft geen professor in de geneeskunde te zijn om te stellen dat onveilig vrijen hier een van de boosdoeners is.

Hopley, een dichtbevolkte buitenwijk aan de oostrand van Harare, staat bekend om de levendige straathandel, in duistere keten vindt illegaal gestookte drank gretig aftrek. De ervaren prostituees die hier ’s avonds hun geld verdienen zijn vrijwel allemaal hiv-positief. ‘Tracy’ (37), moeder van drie kinderen, bediende haar klanten vroeger steevast zonder condoom. Maar sinds de Katswe Sistahood, een organisatie waarmee het Nederlandse Hivos samenwerkt, school maakt in de wijk niet meer. Medewerkers van Katswe lichten de vrouwen voor, regelen dat ze zich op hiv kunnen laten testen en zorgen voor toegang tot aidsremmers. Het stigma dat nog altijd rondom hiv/aids hangt, raken ze langzamerhand kwijt. Voorheen moest ze een enorme drempel over stappen maar nu schaamt Tracy zich niet meer om naar de kliniek te gaan met de green card, waarmee ze medicijnen krijgt. En ofschoon ze eraan heeft moeten wennen, ze bedrijft de betaalde liefde nu uitsluitend veilig. Vijf dollar ‘extra time’, drie dollar ‘short time’.

Maar er zijn kapers op de kust. Gedreven door armoede doen jonge meiden van soms amper vijftien jaar oud het voor nóg minder. Zonder condoom. Met alle risico’s van dien. Fnuikend bovendien voor de bedrijfsvoering van de wat oudere vrouwen; sinds het Constitutioneel Hof in Zimbabwe twee jaar geleden bepaalde dat de politie prostituees niet langer mag arresteren, is de concurrentie groter geworden. En daarmee de reeds formidabele uitdaging voor de Katswe Sistahood, en alle anderen die in het land dagelijks vooropgaan in de strijd tegen hiv/aids.