Evergrande: altijd groot. Het is het waanidee achter een bubbel. De Chinese vastgoedgigant Evergrande heeft 305 miljard dollar schuld en kon afgelopen donderdag haar rente niet betalen. Evergrande heeft 2800 vastgoedprojecten in 310 Chinese steden, is actief in de autobranche, gezondheidszorg en televisie, en creëert direct en indirect 3,8 miljoen banen. Ze staat nu op omvallen.

Gaat China de kredietcrisis van 2007 in het Westen nog eens nadoen? Nee: de val van Evergrande is niet het probleem, maar deel van de oplossing. Veel commentatoren zien dat anders. Wat de zakenbank Lehman Brothers in 2007 voor Amerika was, zou Evergrande in 2021 voor China kunnen worden, is hun vrees. Een economie die al jaren met een vastgoedbubbel kampt. Een grote kredietverstrekker die plotseling in nood verkeert en meteen al niet meer lijkt te redden. De angst dat dit de dominosteen is die het systeem doet instorten.

Tot zover de overeenkomsten. Maar de analogie gaat op verschillende punten mank. In de twee jaren die volgden op ‘Lehman’ gingen 1,3 miljoen bedrijven in Amerika failliet; de werkloosheid steeg er tot tien procent. De Chinese overheid laat dat nooit gebeuren. Ze zal koste wat het kost sociale onrust door omvallende bedrijven en massawerkloosheid voorkomen. Ze kan dat ook, want vrijwel alle binnenlandse partijen die geld kunnen verliezen als Evergrande omvalt, zijn van de staat of worden door de staat gesteund. En de staat heeft altijd de diepste zakken. Er is geen liquiditeitsrisico dat zich als een olievlek door de economie kan verspreiden, zoals na ‘Lehman’ gebeurde.

Een ander verschil is dat de val van Evergrande, hoewel op zich niet zo gepland, deel is van een bewuste inperking van de vastgoedbubbel. Al in 2016 was er wereldwijde bezorgdheid over de Chinese huizenbubbel die op klappen zou staan. Sindsdien probeert de overheid de groei in huizenprijzen en schuld in te perken, onder meer door nieuwe leningen aan Evergrande te blokkeren. Dat Evergrande toch doorgroeide, kwam doordat buitenlandse investeerders zoals Blackrock, dat bijvoorbeeld ook ABP-geld beheert, Evergrande bleven financieren. Tot voor enkele weken stroomden er miljoenen dollars westers pensioengeld de Chinese vastgoedmarkten in. Dat gebrek aan controle is de prijs die China in de laatste decennia moest betalen voor haar toenemende financiële openheid.

Voor het Chinese regime geldt: burgers gaan voor bedrijven

Onder president Xi waait een andere wind. De Chinese middenklasse is groot genoeg geworden om de economie ‘naar binnen te laten keren’ – om meer voor de eigen markt te gaan produceren en zo minder afhankelijk te worden van de vastgoedbubbel en van export. Die twee hangen samen: de verdiende exportdollars moeten in Amerikaanse financiële markten geïnvesteerd worden, van waaruit China’s bubbel weer gefinancierd wordt. Deze symbiose tussen China en Amerika die in de jaren negentig begon – Chimerica noemde de historicus Niall Ferguson het – wordt door Xi als een last ervaren. Hij wil er vanaf.

Het is moeilijk om af te kicken van exporten en vastgoedgroei. Een financiële crisis kan Xi er niet bij hebben, en dat hoeft ook niet. Net als de Amerikaanse overheid na 2007 had kunnen doen, kan de Chinese overheid de binnenlandse schade beperken. Het verschil met 2007 is dat de Chinezen het ook echt gaan doen.

Evergrande zal ten onder gaan. Blackrock en andere buitenlandse investeerders zullen de grootste klappen krijgen. Overheidssteun zal aangewend worden om Chinese crediteuren te betalen en om beloofde bouwprojecten af te maken, zodat de vele Chinese burgers die een aanbetaling deden hun geld niet verliezen. Voor het Chinese regime geldt: burgers gaan voor bedrijven. Welbegrepen eigenbelang.

Veel westerse economieën raken intussen verder verstrikt in hun vastgoedmarkten. Wie op het web zoekt naar ‘housing market Netherlands’ (of Zweden, Denemarken, Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië of de VS) vindt berichten over stijgende prijzen, onbetaalbare woningen, en dus woningnood.

Als we Evergrande met leedvermaak bezien – kijk, ook China is niet immuun voor bubbels – begrijpen we niet waar we naar kijken. We zien een overheid die een bubbel onder controle aan het brengen is, in het belang van de sociale stabiliteit. Wellicht valt daar iets van te leren. Afremmen is moeilijk en pijnlijk, en er ontstaan onverwacht spannende situaties, zoals China nu ondervindt. Maar ze zijn tenminste begonnen.