Amerika schreeuwt om effectief bestuur

New York - Al weken wordt het Amerikaanse nieuws gedomineerd door de Amerikaanse staatsschuld en de noodzaak om het schuldplafond te verhogen voordat de Amerikaanse overheid in gebreke raakt.

Nu is een schuld van 14,35 biljoen dollar, ruim 45.000 dollar per Amerikaan, ook geen kattenpis, zelfs niet voor de grootste economie ter wereld. Maar als je het aan de gewone man vraagt, en dat deed onlangs onderzoeksbureau Gallup, dan is die hoge staatsschuld niet het grootste probleem waarmee het land kampt - dat is de aanhoudende crisis op de arbeidsmarkt. Afgelopen vrijdag werden de werkloosheidscijfers over juni bekend: 14,1 miljoen Amerikanen zijn werkloos, oftewel 9,2 procent, waarvan 6,3 miljoen langer dan een halfjaar. De lonen van mensen die wel werk hebben, blijken licht gedaald.Vooral dat laatste is slecht nieuws voor de arbeidsmarkt, zo benadrukte de econoom Paul Krugman meteen op zijn blog The Conscience of a Liberal, omdat ‘stagnerende lonen de vraag [naar goederen en diensten] en dus ook de werkgelegenheid laag houden’. Het is een situatie die ‘schreeuwt om agressief monetair en fiscaal beleid’, zo besloot Krugman. ‘Helaas beweegt de politiek zich in de tegenovergestelde richting.'Daarmee doelt Krugman uiteraard op de huidige onderhandelingen tussen president Obama en de Republikeinen in het Congres. Die gaan over bezuinigingen op de overheidsuitgaven en het al dan niet afschaffen van bepaalde belastingvoordelen. Even los van de vraag of dit de juiste manier is om de staatsschuld terug te dringen: banen zullen er op de korte termijn niet mee gecreëerd worden. Dat is allereerst rampzalig voor die miljoenen Amerikanen zonder werk. Maar het kan ook serieuze gevolgen hebben voor de herverkiezing van president Obama in 2012. Bij een aanhoudend hoge werkloosheid, waar het nu naar uitziet, wordt dit immers het narratief van zijn Republikeinse tegenstander: 'Deze president erfde een slechte economie en maakte de situatie alleen maar erger. Hij besteedde honderden miljarden dollars aan een stimulus die geen banen gecreëerd heeft. En al doende vergrootte hij de staatsschuld waardoor de private sector nu geen vertrouwen meer heeft in de economie.'Een dergelijke redenatie rammelt natuurlijk. Zo weten we inmiddels dat de werkloosheid nog veel hoger zou zijn geweest zonder de stimulus, die drie miljoen banen zou hebben gecreëerd. En het Amerikaanse bedrijfsleven zit momenteel niet op kapitaalreserves van bijna twee biljoen dollar vanwege de staatsschuld: men investeert niet omdat de Amerikaanse consument zijn knaken besteedt aan het aflossen van zijn huishoudschulden. Obama kan er echter niet van uitgaan dat de kiezer zijn keuze zal maken op basis van een minutieuze analyse van de argumenten. Hij kan beter snel iets doen aan de werkloosheid in zijn land.