Popmuziek: Drive-By Truckers e.a.

Amerikaanse droom

American Aquarium © Joshua Black Wilkins

Patterson Hood en Mike Cooley, de twee frontmannen van de Drive-By Truckers, komen uit het noorden van Alabama. Lucinda Williams, de godmother van de alternatieve country, komt uit Lake Charles in Louisiana. En BJ Barham, voorman van American Aquarium en in elk opzicht het artistieke nageslacht van Williams en de Truckers, komt uit Raleigh, North Carolina. Twee van de meest prominente stemmen van de muzikale erfenis van het zuiden van de Verenigde Staten en de meest getalenteerde jongere stem van die traditie brengen ongeveer tegelijkertijd een nieuw album uit, en de stemmig is eendrachtig. Somber en grimmig.

Williams’ stembanden zijn al jaren van schuurpapier, maar nu klinkt vrijwel elk woord uit haar mond als een raspende knauw, nog aangesterkt door de vervallen achterafkroegblues die ze op Good Souls Better Angels door veel nummers jaagt. Hoe persoonlijk de nummers ook zijn geformuleerd, hier wordt vaak geen persoonlijk, maar een maatschappelijk ongenoegen geventileerd. Er is maar één iemand naar wie elke regel in het venijnige, met afschuw vervulde ‘Man Without a Soul’ verwijst, en dat is de man die in haar eigen Lake Charles in november tijdens een rally nog op het podium welkom werd geheten in ‘Trump country’.

Ook op het nieuwe album van Drive-By Truckers, The Unraveling, trekken het gemoed in tekst en muziek samen op: de verontwaardiging klinkt door in de gitaren. Boosheid over 21th century USA: ‘Men working hard for not enough at best/ Women working just at hard for less’.

In twee van de negen nummers verwijzen Hood en Cooley naar de misstanden aan de Mexicaanse grens met de woorden ‘babies in cage’. In een voorwoord in de liner notes hebben ze het over de verwording van de Amerikaanse droom: ‘reduced to whatever you have to do to pay for students loans and health care’.

Op het nieuwe album van American Aquarium is de bitterheid in de teksten gekropen, maar níet in de muziek. Die klonk nog nooit zo netjes geproduceerd en toegankelijk, en ook nog nooit zo ijzersterk. In het lange, zeker voor American Aquarium-begrippen episch opgezette openingsnummer ‘Me + Mine (Lamentations)’ is de toon meteen gedesillusioneerd als opnieuw die Amerikaanse Droom ter sprake komt: ‘Neither the left or the right/ are gonna fight for folks stuck in between/ The way things really are/ The American Dream’.

BJ Barham is een prachtig verhalenverteller, of hij nu herinneringen aan de levenslessen van zijn vader ophaalt (‘The harder you work, the luckier you get’), of zingt vanuit een ex-alcoholist die de scherven van zijn leven beziet na een tragisch ongeval en een verbroken relatie: ‘I ain’t had a drop to drink since the day that you left me/ Six years come September I’ve been cursed with this clarity’.

Fraai is ook zijn ode aan treurige liedjes, het – jawel – vrolijke ‘Starts With You’, waarmee hij feitelijk de liefde voor zijn eigen genre trefzeker samenvat: ‘Baby, them sad songs/ Are the only things that make me happy’.


Drive-ByTruckers – The Unraveling (ATO Records); Lucinda Williams – Good Souls Better Angels (Highway 20); American Aquarium – Lamentations (New West Records)