André Brinks seksobsessie leidt alsnog tot een literaire rel

Kaapstad – Drie jaar na zijn dood draait de André Brink-industrie op volle toeren. De Zuid-Afrikaanse schrijver, die een enorm oeuvre had opgebouwd, overleed op 6 februari 2015, in het vliegtuig tussen Amsterdam en Kaapstad. Samen met Nadine Gordimer en J.M. Coetzee wordt Brink beschouwd als een van de groten van de Zuid-Afrikaanse literatuur, een goudader voor exploitatie.

Niet lang na zijn overlijden verscheen het lijvige (450 pagina’s) boek Vlam in die Sneeu, een bundeling van de liefdesbrieven die Brink en de Zuid-Afrikaanse dichter Ingrid Jonker elkaar begin jaren zestig toezonden. Jonker pleegde in 1965 zelfmoord, drie maanden na de laatste brief in het boek, waarin Brink bekent dat hij met een andere vrouw heeft geslapen. De explosieve, tragische relatie tussen Brink en Jonker komt terug in de Nederlandse film Black Butterflies uit 2011, waarin Brink de naam Eugene Maritz krijgt.

Brink was vijf keer getrouwd. Zijn laatste echtgenote was de in Polen geboren Karina Szczurek. Toen ze in het huwelijk traden was de schrijver 71, zijn muze 29. Ze waren tien jaar samen. In 2017 publiceerde Szczurek, niet gespeend van literaire aspiraties, haar memoires The Fifth Mrs Brink, een lofzang op hun intense relatie. Dit jaar verscheen van haar hand You Make Me Possible, waarin we de e-mailcorrespondentie tussen haar en haar aanbidder mogen lezen. Op het omslag zien we Szczurek in een glimmende rode jurk op de schoot van Brink liggen.

Behalve als een uiterst productieve auteur gold Brink ook als iemand die de verovering tot kunst had verheven. Brink was geobsedeerd door seks. Op de universiteiten waar Brink doceerde waren de jonge studentes volgens insiders een dankbare prooi. De derde Mrs. Brink, Maresa, was een van die studenten.

Het kon niet uitblijven: binnenkort verschijnt er een boek over Brinks obsessionele liefdes/seksleven: The Love Song of André P. Brink, geschreven door de gerenommeerde academicus en vertaler Leon de Kock. Hij kreeg van Szczurek toegang tot de papieren van Brink, die alles optekende en bewaarde. Naar verluidt verzamelde hij zelfs schaamhaar van zijn bedgenoten.

Wat evenmin kon uitblijven: Szczurek lijkt niet blij met het resultaat. Op Facebook vaart een geëxalteerde (kernwoorden zoals CRITICAL en SCHOLARLY in hoofdletters) De Kock uit tegen een niet nader genoemde ‘ontevreden, betrokken partij’, waarin we zonder moeite de vijfde mevrouw Brink herkennen. Er wordt met rechtszaken gedreigd. De kenners smullen. De cynicus denkt: al dat tumult is slechts nieuwe brandstof voor de Brink-industrie.