Beginselen komen na verkiezingen

De verkiezingen zijn voorbij, de discussie kan beginnen. De discussie over de beginselen van de Partij van de Arbeid. Zes jaar geleden al nam het congres een motie aan dat er snel - liefst voor het honderjarig bestaan in 1994 - een nieuw beginselprogramma moest komen, maar het kwam de partijtop steeds niet goed uit. Nu is er dan toch een commissie in het leven geroepen.

Voorzitter is de ietwat postmoderne Tilburgse hoogleraar Willem Witteveen, schrijver van Het theater van de politiek, over de retoriek tijdens de paspoortaffaire. ‘Maar ik ben niet alleen geïnteresseerd in de vorm hoor’, laat hij weten. Vice-voorzitster is het kersverse Tweede-Kamerlid Jet Bussemaker, als wetenschappelijk medewerker aan de VU gespecialiseerd in hypermoderne sociale zekerheid. De commissie bestaat verder uit Paul Kalma, Thijs Wöltgens, de planoloog Maarten Hajer, kamerlid Marjet van Zuylen en Eerste-Kamerlid Geertje Lycklama à Nijeholt, vroeger rector van het Institute of Social Studies in Den Haag. Van Zuylen, behorend tot de liberale stroming in de fractie, liet al een paar keer weten een nieuw beginselprogramma maar onzin te vinden ('Wat we opschrijven onderscheidt ons toch niet van andere partijen’) maar vindt het schrijven nu toch 'een uitdaging’.
Grote afwezige in de commissie is Bart Tromp, kritisch PvdA-ideoloog en specialist in beginselprogramma’s. Volgens Willem Witteveen had Tromp het druk met zijn dissertatie over… de geschiedenis van alle beginselprogramma’s van de PvdA. Tromp laat weten niet gevraagd te zijn. 'Ja natuurlijk vind ik dat gek.’ Witteveen: 'Hij is een van de eersten met wie we gaan praten.’
Ter voorbereiding las Witteveen onlangs de oude beginselprogramma’s van de PvdA. Het programma uit 1959 beviel hem een stuk beter dan dat uit 1977, dat hij 'moralistisch, te tijdsgebonden, en te lang’ noemt. De belangrijkste auteur van dat programma, Lolle Nauta, gaf onlangs publiekelijk te kennen overgestapt te zijn naar GroenLinks.