Opheffer

Beledigend?

In Nederland gaat het altijd om de tactiek, de strategie – het doel lijkt minder belangrijk. Wij houden daarvan. Louis van Gaal mag als coach van AZ alles verliezen; zijn team speelde wel het mooiste voetbal. De juiste tactiek en een goede strategie – ook al leiden die niet tot resultaat – geven vergeving voor onze zonden.
In de politiek is dit nog sterker.
‘Jami heeft misschien wel gelijk, maar de manier waarop hij zijn gelijk probeert te halen deugt niet.’
‘Wat Hirsi Ali en Jami uit het oog verliezen is dat je op hun manier eerder mensen van elkaar vervreemdt dan dat je ze bindt.’
Het zijn uitspraken waarmee wordt aangegeven dat de tactiek van Hirsi Ali en Jami niet deugt.
Afgezien van de vraag of men daarin gelijk heeft – ik denk dat hun manier van optreden wel degelijk succes heeft – gebeurt er door het aanvallen van die tactiek en die strategie nog iets anders; die zogenaamde onjuiste strategie wordt gebruikt om een ethisch negatief oordeel te vellen over iets waarover aanvankelijk consensus bestond. Anders gezegd: de tactiek deugt niet, dus het doel deugt ook niet. Jami beledigt de islam, beledigen mag niet, dus Jami deugt niet. Je ziet het in zinnen als: ‘Natuurlijk is geloofsafval een recht, maar je vraagt je af of dit de methode is om daar aandacht voor te krijgen.’
Het doel mag de middelen niet heiligen.
Ik heb dit van nabij meegemaakt met Ayaan Hirsi Ali. De meeste intellectuelen die ik sprak of interviewde vonden dat ze gelijk had in haar strijd tegen de islam – geen punt van discussie daarover – maar, en dan kwam het, ‘je weet dat je, als je zo’n film als Submission maakt, verzet oproept. Je weet dat je, wanneer je de profeet een pedofiel noemt, moslims diep kwetst. Je weet dat je, als je als vrouw zo tegen moslims tekeer gaat, de kans loopt bedreigd te worden.’ Het ‘weten’ stond blijkbaar gelijk aan ‘accepteren’ en dus moest je het anders doen, liever, aardiger, met meer empathie et cetera.

Ik heb na de moord op Theo van Gogh vaak de vraag gekregen: ‘Wisten jullie dat moslims gekwetst zouden zijn door Submission?’ Het antwoord was ja. Vervolgens werd dan de conclusie: ‘Maar dan heeft Van Gogh het aan zichzelf te danken dat hij is vermoord.’ De mogelijk ‘verkeerde’ tactiek als rechtvaardiging van een moord! Ik kreeg er altijd een vieze smaak van in mijn mond. Niemand vroeg zich af – en vraagt zich af – of het wel terecht is dat moslims zich beledigd voelen. Ik zou dagelijks beledigd kunnen zijn als ik het religieuze gewauwel van de EO hoor en zie – maar ik ben niet beledigd. Sterker, ik beschouw de EO als andersdenkende collega’s voor wier vakmatigheid ik ook nog grote waardering kan opbrengen. De SGP heeft nog steeds de doodstraf in haar partijprogramma staan. Ik zou dat als beledigend kunnen zien, maar ik vind het voor een christelijke partij eerder onbegrijpelijk en absurd.
De zogenaamde verkeerde strategie of verkeerde tactiek wordt ook gebruikt als excuus om het gebrek aan moed bij de Nederlandse intelligentsia te verbergen. ‘Omdat Jami en zijn kornuiten in de media zo beledigend zijn jegens moslims, treed ik niet toe tot het steuncomité.’
Moed toont men hier alleen als succes verzekerd is. Als je wint.
Maar als Jami nou niet in elkaar geslagen is, maar dat heeft verzonnen? Jami als Tara Singh Varma of als Collin Powell met de massavernietigingswapens in Irak. Wat dan? Dan nog verdient Jami onze steun. Voor de volle honderd procent.