Aftellen

Berlusconiwatch (29)

Rome - Wanneer gaat het gebeuren? Wanneer valt de regering-Berlusconi? In Napels worden inmiddels lottonummers op de datum ingezet. Wordt het nog voor Kerst, of erna?
Het zal afhangen van het spel van de cerino, oftewel wie-trekt-het-kortste-lucifertje. Noch premier Berlusconi, noch zijn voormalige bondgenoot, de postfascist en voorzitter van het parlement Gianfranco Fini, wil de schuld krijgen van een regeringscrisis. Dat die al lang een feit is, is onder ieders ogen, maar van levensbelang is de vraag: wie krijgt de schuld? De toekomst van Italië hangt ervan af.
De schuldvraag is de favoriete voorstelling van de Italianen, en hij wordt met inzet van al het overvloedig aanwezige acteertalent gebracht. Ze kunnen er geen genoeg van krijgen. Veel belangrijker dan wát er is gebeurd, is steeds van wie de schuld is, of beter van wie níet. Als een tweeduizend jaar oude sportschool voor gladiatoren in Pompeii vanwege schandalig wanbeheer instort, barst meteen de schuldvraag los met de al van tevoren vaststaande zekerheid: het was niemands schuld.
Niet van de minister van Culturele Zaken, niet van het bestuur en het beheer van ’s werelds belangrijkste getuigenis uit de Romeinse oudheid, gewoon, van niemand. Dat Pompeii op eigen kracht 25 tot 28 miljoen euro per jaar aan bezoekersinkomsten genereert en dat het van dat geld mogelijk zou moeten zijn om het monument te onderhouden, betekent nog niet dat iemand schuld heeft.
En zo zullen ook de schuldigen van de rampzalige overstromingen in de regio Veneto nog lang worden gezocht. De halve middenstand is zijn bedrijf kwijt, maar de belangrijkste kwestie is aan wie het allemaal níet heeft gelegen. Verkeerd waterbeheer, het knechten van de natuur onder menselijke hebzucht en expansiedrang, het zijn mooie, vage, verhalen waarbij iedereen een diepe zucht van verlichting kan slaken: het lag niet aan mij. Dat de schuldvraag niets aan de feiten verandert, lijkt een detail te zijn dat de Italianen ontgaat.
Tegen de tijd dat Berlusconi en Fini eruit zijn, zal wie weet het Colosseum zijn ingestort, waar experts al vanaf dit voorjaar voor waarschuwen. Maar dan komen er gelukkig nieuwe verkiezingen, en kan het Italiaanse volk weer stemmen voor iemand die de boel op orde zal brengen. Velen zien zichzelf als geknipt voor die rol, en het feit dat het allemaal politici zijn die de afgelopen twintig jaar aan de knoppen hebben gezeten, betekent nog niet dat ze ergens schuld aan hebben.