Big mother is watching you

‘Zorg dat je thuis bent als de lichten aangaan, Bill!’ De Amerikaanse president herinnerde zich met weemoed dit bevel van zijn moeder toen hij onlangs in een speech Amerikaanse gemeentebesturen opriep om de avondklok voor tieners af te kondigen. Die maatregel is volgens hem niet anders dan ‘de goede ouderwetse regel die de meesten onder ons als kind gehoorzaamden’. Behalve dan dat de overheid het niet meer aan moeder overlaat om te bepalen wanneer haar kinderen thuis moeten zijn. Kids: ‘Big Mother is watching you.’

Het vergde geen politieke moed om die speech te geven. Uit opiniepeilingen blijkt dat de avondklok voor tieners zeer populair is. Meer dan duizend gemeenten, waaronder 146 van de 200 grootste, hebben ze in de voorbije jaren ingevoerd. Maar of ze ook doeltreffend is? ‘Niet echt’, zegt criminoloog James Alan Fox. 'De overgrote meerderheid van de jeugdmisdaden gebeurt na schooltijd, van drie tot zes uur. Tijdens de avondklok-uren liggen de meeste kinderen - de stoute en de brave - in bed.’
Voorstanders van de avondklok wijzen op de daling van de jeugdmisdaad in steden met een avondklok. In Dallas bijvoorbeeld daalde de jeugdmisdaad met twintig procent. Maar in New York, een stad zonder avondklok, daalde de jeugdmisdaad de laatste drie jaar met dertig procent.
De criminaliteit in het algemeen vertoont de laatste jaren een dalende trend in de Verenigde Staten. Dat heeft te maken met de demografische evolutie (er zijn minder 17- tot 25-jarigen, de crimineel meest actieve leeftijdsgroep) en met de verminderde populariteit van crack- cocaine. Maar volgens een recente opiniepeiling denken de meeste Amerikanen dat de misdaad nog steeds stijgt. Natuurlijk, het misdaadniveau is nog steeds onaanvaardbaar hoog. Maar de angst voor de misdaad en voor de jeugdmisdaad in het bijzonder is ook een metafoor geworden voor het onbehagen en de onzekerheid over de toekomst.
Dat onbehagen leent zich maar al te gemakkelijk voor politiek misbruik. Zoals Clinton punten scoort door de avondklok aan te prijzen, zo oogsten lokale politici stemmen door de maatregel in hun gemeente op te leggen. In de daarop volgende maanden doet de politie dan haar best om te zorgen dat ze wordt nageleefd. Maar meestal duurt het niet lang voor ze, door gebrek aan tijd en mankracht, het nachtelijk jagen op tieners opgeeft. Hubert Williams, voorzitter van de Police Foundation, noemt de avondklok dan ook 'een pseudo-oplossing voor een reeel probleem’.
Hoe reeel dat probleem wel is, werd onlangs nog onderstreept door een rapport waaruit bleek dat moord nu de tweede doodsoorzaak is van Amerikaanse tieners en de eerste van tieners van raciale minderheden. Het probleem is het meest acuut in de armenbuurten, waar een kwart van Amerika’s kinderen leven. Volgens Williams en anderen kan de jeugdmisdaad het best worden bestreden door de levensomstandigheden daar aan te pakken. Maar uitgerekend de politici die het hardst schreeuwen om repressieve maatregelen zoals de avondklok, ijveren voor de opheffing van de sociale voorzieningen.