Blokkade legt Nepal lam

Kathmandu – Stralend staat Subatra Karkhi op donderdagochtend bij haar gastankje. ‘Ik ben zo blij. Eindelijk kan ik weer normaal koken. Dit is de tweede keer sinds de blokkade dat ze ons gas geven.’

De tanks worden van een kleine vrachtwagen geladen. De honderden wachtenden leveren een bonnetje in als bewijs dat ze voor de half gevulde tankjes betaald hebben. ‘Als er geen gas is, koken we op hout’, zegt Subatra. ‘Het hele huis staat dan vol rook.’

Bijna vijf maanden lang blokkeerden activisten van de Madhesi Nepals belangrijkste grensovergang. Zij zijn de grootste etnische groep van de Terai, de strook laagland in het zuiden die Nepal met India verbindt. Handel langs de Himalaya-paden aan de noordgrens met China is lastig. Via de Birgunj-grensovergang met India in Terai komt zeventig procent van alle brandstof binnen. De Madhesi startten de blokkade nadat hun protesten tegen Nepals nieuwe grondwet werden neergeslagen. Er vielen sinds september 55 doden. De Madhesi vrezen dat de grondwet zal leiden tot overheersing van de hooglandbewoners uit Himal en Pahad.

Vrijdagochtend bestormden woedende Nepalezen, gesteund door gedupeerde Indiase handelaren, het kamp van de demonstranten. Ze staken hun tenten en bamboeversperringen in brand. De blokkade was opgeheven. Ondanks het binnenrollen van de tankwagens staat een dag later toch weer een lange rij voor een benzinestation. Scooter-, brommer- en motorrijders vormen een rij van een paar honderd meter. Vijf liter benzine krijgen ze, één keer per week. ‘Het is India, zeker weten’, zegt Bimal Sapkota, die zijn motor richting pompen duwt. ‘Ik kom uit het laagland. Ze noemen ons “Indiërs” en kijken op ons neer omdat we een donkerder huid hebben. Maar wij zouden ons land nooit zoiets aandoen. India houdt ons in een wurggreep.’ Om hem heen wordt instemmend geknikt.

India heeft steeds ontkend iets met de blokkade te maken te hebben. Maar het land gebruikte zijn economische macht eerder, in 1969 en in 1989, om Nepal zijn wil op te leggen. Nu is echter precies gebeurd wat India wilde voorkomen: Nepal versterkte de banden met China, dat brandstof begon te leveren via de lastige noordgrens.

‘India gebruikt ons als buffer tegen China. Of de Madhesi hun pionnen zijn weten we niet zeker’, zegt Ram Jamkatel, een hotelhouder in Thamel, Kathmandu’s toeristenwijk. Zijn hotel is gevuld met Indiase toeristen. ‘India brengt ons ook veel goeds. Laten we vrienden blijven.’