Barcelona – ‘Deze waanzin is te gek voor woorden.’ Je kunt niet zeggen dat het regionale hof in Extremadura geen klare taal spreekt. In elk geval niet in het recente vonnis tegen de Spaanse gigant Iberdrola, een van de vijf machtigste stroomproducenten ter wereld. Iberdrola heeft boer Santos Lázaro Arias uit Usagre onrechtmatig onteigend en moet nu 525 hectare grond aan hem teruggeven. Het is niet zomaar een stukje grond. Op de finca van de 72-jarige Arias in het zuiden van Extremadura staat de helft van de grootste zonne-energiecentrale van Europa. De centrale – sinds 2020 in bedrijf – kostte 290 miljoen euro en heeft een vermogen van vijfhonderd megawatt. Daarvoor zijn 1,4 miljoen zonnepanelen geïnstalleerd, die Iberdrola na het vonnis voor het grootste deel weer mag afbreken. Moet je maar niet op andermans terrein bouwen, zegt de rechter half verbaasd, half verontwaardigd. Netjes teruggeven die lap grond, en de rommel opruimen.

Wat had Iberdrola gedaan? In eerste instantie had de projectontwikkelaar van de stroommultinational een huurovereenkomst met boer Arias gesloten voor 25 jaar. Enkele maanden later, op de dag dat de bouw van de centrale begon, eiste Iberdrola echter opeens de onteigening van het terrein. Boer Arias verzette zich. Maar de Spaanse staat koos de zijde van Iberdrola en drukte de onteigening door. Tot verbijstering van het regionale hof. ‘Er is geen enkele basis om onteigening te vragen van een terrein waarover je al beschikking hebt middels een langlopend huurcontract’, aldus het vonnis. Het hof in Mérida had ook geen goed woord over voor de ‘wanpraktijk’ van de landsadvocaat. Die had in een ‘wanhopige poging’ geprobeerd een onteigening te verdedigen waarvoor ‘geen enkele rechtvaardiging’ bestond.

Iberdrola – nettowinst in de eerste drie kwartalen van dit jaar 3,1 miljard – is niet van plan zich iets van het vonnis aan te trekken. ‘We gaan de centrale niet ontmantelen’, zegt de multinational. Iberdrola gaat in beroep bij het Hooggerechtshof in Madrid.

Intussen staat boer Arias onder zware druk om zijn terrein te verkopen. Hij heeft een aanklacht ingediend wegens dagelijkse beledigingen en bedreigingen. Begin deze maand brandde zijn schuur af. Landbouwmachines ter waarde van zestigduizend euro gingen verloren. Het heeft er alle schijn van dat de brand is aangestoken.