Taming the Garden. Een boom wordt naar de privé-tuin van Bidzina Ivanisjvili vervoerd © IDFA

Ze zitten rond een kampvuur, ergens aan de rand van een bos in Georgië – een stel mannen van rond de dertig en veertig. Ze dragen gele overalls en hebben duidelijk vaker zo gezeten, als pauze tussen hun werk door; alles in hun houding verraadt routine. Ze roken wat, ze kletsen, ze zwijgen, ze kijken naar de bosrand waar ze net druk bomen hebben gekapt. Gek eigenlijk, zegt een van hen dan, als je er zo naar kijkt, is die grote boom daar beeldschoon, waarom kappen we hem? Een ander, duidelijk de leider van de groep, haalt zijn schouders op en zegt: ach ja, het is wat het is. Kom, we gaan weer aan het werk.

Het is een veelzeggende, fraai gefilmde scène, die kort duidelijk maakt waar het in deze documentaire om draait: hoe mensen de natuur hun wil opleggen. Preciezer: hoe Bidzina Ivanisjvili, de steenrijke voormalige minister-president van Georgië, bezig is om enorme eeuwenoude bomen in zijn privé-tuin onder te brengen. Daarom heeft hij allerlei bomen aan de kust opgekocht, die hij op nogal ingewikkelde manieren laat uitgraven. Er moeten elektriciteitskabels verplaatst worden, nieuwe wegen aangelegd, en vervolgens worden de bomen op vrachtwagens en veerboten vervoerd.

Uiteraard een nogal megalomaan project, maar wonderlijk genoeg slaagt Ivanisjvili wel in zijn opzet. Als Taming the Garden iets laat zien, is het dat: hoe makkelijk mensen zich tot zoiets grotesks laten verleiden en allemaal een klein beetje meedoen, als er maar genoeg geld in het spel is.

Taming _the__ Garden_ speelt zich af in Georgië, maar de strekking is duidelijk: wij mensen gaan onverantwoord om met de natuur. Fijn aan de documentaire is dat hij ondanks dat zware onderwerp nergens moralistisch of belerend wordt: de kleurrijke, steeds mooi geschoten scènes spreken voor zich. Eigenlijk gaat Taming the Garden vooral over de natuur zelf, niet over mensen – ja, af en toe duiken er fraaie korte scènetjes op, niet alleen rond de arbeiders maar ook rond betrokken beleidsmakers, of bijvoorbeeld rond een oude man die leeft in bosrijk gebied en die de vraag krijgt: vind je het erg dat hier zo veel gekapt wordt, adem je nu moeilijker? Welnee, luidt zijn antwoord, dit is juist vooruitgang, er komen mooie wegen voor de bomen in de plaats, prima, who gives a fuck about trees?

De meeste scènes bestaan uit mechanische hardhandigheid, de natuur die wordt gekapt en gesnoeid. Taming the Garden is een documentaire die het geduld af en toe best op de proef stelt. Maar dat past ook wel bij het onderwerp, bij de kalmte van een onberoerde bosrand.

Soms lijkt het of de Georgische regisseur Salomé Jashi wil zeggen: kijk maar. Kijk maar eens goed, dit is die beeldschone, op zichzelf serene natuur die met luid kabaal wordt kapotgemaakt. En iedereen doet mee.

Taming the Garden draait tussen 17 en 28 november op het IDFA. Voor kaarten en informatie idfa.nl