Bouterse stuurt het leger de straat op

Paramaribo – Jarenlang was het de persoonlijke missie van president Desi Bouterse om zich te ontdoen van het juk van zijn gitzwarte verleden. Hij wilde per slot van rekening de Surinaamse geschiedenisboeken in gaan als populaire vader des vaderlands en niet als de ex-dictator die in de jaren tachtig tegenstanders koelbloedig uit de weg liet ruimen. Toen Suriname tot enkele jaren geleden nog bakken vol geld verdiende aan de torenhoge exportprijzen van olie en goud was dat geen moeilijke opgave. Bouterse verhoogde de pensioenen, liet sociale woningen bouwen en maakte de gezondheidszorg gratis. Het volk droeg hem op handen en beloonde hem in mei 2015 met een klinkende herverkiezing. Maar vlak daarna ging het mis.

De prijzen van olie en goud waren gekelderd, maar het spenderen ging onverminderd door. Het gat in de begroting werd gigantisch, de internationale reserves van de centrale bank raakten uitgeput. De koers van de Amerikaanse dollar schoot als een raket de lucht in, net als de prijzen van elektriciteit, water en benzine. Eind 2016 was de jaarinflatie liefst 55,5 procent.

Toen begon het volk te morren. Eerst nog schoorvoetend. Curtis Hofwijks, een jongeman van 29 jaar, ging in z’n eentje voor het parlementsgebouw zitten. In zijn hand een kartonnen bord waarop hij in dikke zwarte letters het aftreden van Bouterse eiste: ‘Bouta moet weg’. Het duurde vele maanden voor de protesten aanzwollen, maar begin deze maand gingen zo’n achtduizend demonstranten de straat op. De allergrootste protestmars tot nu staat gepland voor 20 mei, eentje waarvoor oppositiepartijen nu al druk aan het mobiliseren zijn. Bovendien staat op 11 mei ook weer een belangrijke rechtszitting over de Decembermoorden op de rol.

Kortom, Bouterse komt in steeds nauwere schoentjes terecht – en laat zijn tanden zien. Hij benoemde een hardliner als minister van Justitie en Politie, die vorige week aankondigde dat het leger in staat van paraatheid wordt gebracht. Officieel moeten zij de criminaliteit helpen bestrijden, maar ook de demonstraties lijken een doelwit. Tijdens een vreedzame protestmars twee weken geleden werd onder meer Hofwijks hardhandig gearresteerd door tientallen oproeragenten, sommige met doodshoofdmaskers.

Door gemaskerde agenten en het leger de straat op te sturen toont Bouterse dat hij niet meer de ambitie heeft ooit nog vader des vaderlands te worden. Het presidentschap, zijn persoonlijke belang, is alles wat vandaag nog telt.