Rabat

Bouwwoede

Rabat – De Marokkanen zijn zo ijverig dat ik al vaak tegen mezelf heb gezegd dat dit niet de beste tijd is geweest om hier te komen wonen. Het land is één grote bouwput – met de bijbehorende herrie en overlast.
Alleen al bij mij in de straat, die niet erg lang is, zijn in de afgelopen twee jaar twee callcenters, gebouwen van vier etages, en een centrum voor gehandicapte kinderen gebouwd. In dezelfde tijd is in heel Rabat en aangrenzend Salé een trambaan aangelegd, die eind dit jaar operationeel moet worden – denk wat verkeersongemak aangaat aan Amsterdamse metrotoestanden.
Het Centraal Station is geheel gerenoveerd, wat ruim een jaar duurde. In en om de monding van de rivier de Bouregreg, die Rabat van Salé scheidt, en waarover een paar honderd meter lange brug is gebouwd (voor de tram), is een luxe vinexwijk van zeer Europees uiterlijk aan het verrijzen, de jachthaven is al klaar. De nieuwe chique restaurants daar zijn ook al open. Ondertussen zijn al heel wat bidonvilles met de grond gelijk gemaakt. Voor de bewoners zijn sobere appartementencomplexen verrezen.
En dit is alleen Rabat, en de opsomming is niet uitputtend. In Casablanca komt ook een tram. In Tanger is een megahaven gebouwd. Overal langs de kust, de Atlantische zowel als de mediterrane, verrijzen toeristencomplexen, ook weer megaprojecten met een of meer golfbanen. Daar verrijzen ook villawijken, of wijken met luxe appartementen – het is prettig wonen aan zee, heeft Marokko ontdekt. In Marrakesj is de bedrijvigheid nog groter. De stad breidt zich als een olievlek over de woestijn uit. Hier nog een villawijk, daar nog iets voor toeristen, en nog weer verderop appartementen. Rij door Marokko en wat je ziet is: bouwwoede. Overal. Er kunnen niet genoeg stenen en cement worden aangedragen.
Koning Hassan II deed niet veel, in dit opzicht. Ja, monumenten optrekken, de grote Hassan II-moskee in Casablanca, het mausoleum in Rabat. Anders dan zijn vader reist Mohammed VI het land door en opent klinieken, scholen, sociale projecten. Onder M6 is Marokko dynamisch geworden. Ça bouge partout. Het weet ook overal buitenlandse investeerders voor aan te trekken. En het probeert het goed te doen.
Vorig jaar november gaf M6 het startschot voor de bouw van enorme velden met zonnepanelen, in het zuiden. In het noorden bij Tanger inaugureerde hij vorige week nog een mega-windfarm, 165 turbines, de grootste van Afrika. Het land heeft immers geen olie, en de toekomst is aan schone energie. Rabat werd dit jaar zelfs al tot ‘groene stad’ uitgeroepen (zij het niet door mij).