China geneest

Peking - Een kleine overwinning voor China’s mythbusters: de politie in Peking arresteerde de afgelopen week vier mannen, inclusief een professor, wegens een bloedige overval op de meest doortastende ‘wetenschapssmeris’ van de natie. Het gaat hier om een in verlichte kringen uiterst populaire klokkenluider die een krachtige carrière opbouwde rond het ontmaskeren van kwakzalvers, flauwekul-onderzoekers en religieuze zakkenvullers.
Drie mannen werkten deze Fang Zhouzi eind augustus met een hamer tegen het trottoir na een tv-interview. Ogenblikkelijk werd er een causaal verband vermoed met Fangs in het oog lopende activiteiten. 'Ik zal mijn strijd tegen pseudo-wetenschappen niet opgeven’, zei hij direct na het incident. 'Maar een beetje voorzichtiger ga ik wel worden.’ Uiteindelijk zat een boze hoogleraar urologie achter de aanslag, zo bleek. De man jokte academische geloofsbrieven bij elkaar en Fang dwarsboomde zijn ambities om te worden toegelaten tot de prestigieuze Chinese Academie voor Wetenschappen. Reden voor de man om wat straatschoffies in te huren.
Inspiratie putte hij mogelijk uit een opvallend gelijke aanval eerder dit jaar op wetenschapsjournalist Fang Xuangchang. Beide Fangs werkten innig samen aan de smadelijke ondergang van onder meer een voodoo-dokter die miljoenen verdiende over de ruggen van wanhopige patiënten met de bewering dat simpele tuinbonen de sleutel zijn in de strijd tegen kanker. Toen de prijs van die peulvrucht in Peking vervijfvoudigde, grepen de autoriteiten in.
'Voor de toekomst werk genoeg’, zegt Fang Zhouzi aan de telefoon. 'Onder de glimmende laag moderniteit doen quasi-wetenschappen en bijgeloof het als vanouds prima in dit land. Taoïstische alchemie, Chinese traditionele geneeskunst en religieuze culten hebben ieder een hocus-pocusgehalte waar zelfs de overheid niet ongevoelig voor is.’ Zo strekte de voormalige partijleider Jiang Zemin tijdens een overstroming eens in een praalvertoning zijn armen over de wateren in het kennelijke geloof dat hij natuurrampen hoogstpersoonlijk kon bezweren. Onder het goedkeurend oog van de autoriteiten beweren academici op de staatstelevisie zonder blikken of blozen dat zij aardbevingen kunnen voorspellen.
Exotische mystiek die blijkbaar ook in het buitenland diepe indruk maakt. Mede door de geringe voortgang in stamcelonderzoek in het Westen adverteren ziekenhuizen openlijk en beloven wonderkuren. Parkinson, ALS, hersentrauma en spastische verlamming, dat alles zou in China wel degelijk te genezen zijn. Een controversiële dokter buiten Peking boort gaten in de schedel van patiënten waardoor stamcellen worden ingebracht. Ook tientallen Nederlanders lieten zich er behandelen. Sommigen nemen een tweede hypotheek om het te betalen.