Chinese kankerpatiënt wint van de staat

SjanghaiThe Dallas Buyers’ Club in China. Zo wordt het verhaal van Lu Yong (46) vaak genoemd.

Waar de hoofdpersoon uit de film medicijnen tegen aids vanuit Mexico naar de Verenigde Staten smokkelt, haalde Lu medicijnen tegen leukemie uit India. Nadat hij in 2002 de diagnose had gekregen, trok hij zijn bankrekening leeg om iedere maand Glivec te kunnen betalen, een medicijn van het merk Novartis dat 23.500 yuan (3451 euro) per doosje kostte. De zorgverzekering vergoedde het niet, en na twee jaar was Lu’s geld op.

Toen ontdekte hij Veenat, gemaakt door het Indiase Natco Pharma, met dezelfde ingrediënten. Kosten: tweehonderd yuan per doosje. Op online fora vertelde hij lotgenoten over het medicijn en hielp hen om het naar China te brengen. ‘Ik ben zelf patiënt en ik hielp anderen gewoon te overleven. Ik haalde er geen winst uit’, zo verdedigde Lu zich in de staatskrant Global Times. Hij werd namelijk aangeklaagd wegens het verkopen van namaakproducten. Veenat is door de Chinese autoriteiten niet officieel goedgekeurd.

De zaak van Lu Yong kwam in het nieuws omdat meer dan driehonderd leukemiepatiënten een petitie indienden waarmee ze hem wilden vrijpleiten. ‘Ik moest het doen met traditionele medicijnen voordat Lu me wees op Veenat’, zegt Zhang Aiqin (66) in de Global Times.

Met de rechtszaak begon er een bescheiden discussie over de vraag waarom veel medicijnen in China zo duur zijn – te duur voor de gemiddelde Chinees. Een doosje Glivec kost in Zuid-Korea bijvoorbeeld ‘slechts’ 1427 euro. Dat de prijs in China zoveel hoger ligt, komt niet alleen door het dure patent, ook door hoge importtarieven, registratiekosten en ziekenhuizen die profiteren van de medicijnverkoop. De Indiase overheid koopt patenten op om ze in eigen, Indiase fabrieken te laten namaken.

Tegen alle verwachtingen in werd Lu vrijgesproken. Een echte discussie over de prijs van geneesmiddelen kwam echter niet op gang. Hij wordt nog iedere dag benaderd door mensen die medicijnen uit India willen halen. Om de angel uit de discussie te halen, is Glivec inmiddels opgenomen in de zorgverzekering van de provincie Jiangsu.

Ook is het patent van Novartis inmiddels verlopen en produceert China een eigen versie van het medicijn tegen leukemie. Maar die kost nog altijd drieduizend yuan per maand (440 euro).