Cowboytje spelen in ruigoord

Het leek wel oorlog, afgelopen maandag in Ruigoord. Liefst 850 agenten, drie graafmachines, een helikopter en vier kilometer hekwerk werden ingezet om een verwilderd stukje land te zuiveren van Roel van Duijn en vijftig in boomhutten en tunnels verblijvende jongens en meisjes van de radicale milieubeweging GroenFront!. Het gekraakte dorpje tien kilometer ten westen van Amsterdam moet plaats maken voor de cacao-overslagplaats Afrikahaven. Het is het begin van het Masterplan Noordzeekanaal: een uit 1964 stammend plan om de gehele landstrook tussen Amsterdam en IJmuiden te veranderen in een zeehaven, krachtig genoeg om de concurrentie met Rotterdam aan te gaan. Een door Ruigoordbewoners aangevraagd referendum dat vragen plaats bij dit miljarden verslindende project werd onlangs weggewuifd; de aanleg diende zo snel mogelijk te beginnen.

Dus blijven de vragen. Hoe zit het met de zes miljard liter giftig baggerslib die de Provincie Noord-Holland denkt kwijt te raken onder de haven? Zal de heersende westenwind niet zorgen voor een permanente cacaostank in Amsterdam? En waarom wil de Provincie een superhaven als die van Rotterdam al op halve kracht draait?
Tijdens de ontruiming werden deze kwesties nog eens ondergesneeuwd door surrealistische plaatjes. Verwonderd dwaalde de pers rond tussen brandende strobalen en grommende vorkheftrucks, turend naar boomtoppen vol joelende actievoerders met beschilderde gezichten, terwijl agenten als cowboys het struikgewas uitkamden. Eenmaal samengedreven oogden de Groenfronters weinig vervaarlijk meer. Velen waren al zo stoned dat het weinig meer uitmaakte wat voor film zich op het netvlies afspeelde, als ze maar vol zat met mooie plaatjes. En de indianen - apathisch of niet - de helden zijn.
Natuurlijk zit de echte apathie bij de zich respectabel achtende milieubeweging, die de verdediging van Ruigoord overlaat aan een troepje morsige radicalen dat niet terugdeinst voor sabotage en ultralinkse kretologie. Waar waren de frisgewassen jongeren van Greenpeace? Van Milieudefensie? Van GroenLinks? Waar waren de Ruigoorders zelf?
Die laatsten zaten tijdens de ontruiming koffie te drinken in de dorpskerk. Het zal nog wel een poosje duren voordat de draglines tot de bebouwde kom zullen doordringen. Tot die tijd kunnen de Ruigoorders hun allerlaatste kaart uitspelen: hard roepen dat de Provincie het laatste stukje natuur in de buurt van Amsterdam dreigt te vernietigen. Met de op 10 oktober te houden feestelijke presentatie van het ‘Prins Bernhardbos’, een door de Provincie gelanceerd plan om ten westen van Schiphol een groot natuurpark aan te leggen, vervalt ook die troef. Voorlichter Dirk Jan Meijer wordt haast lyrisch bij het beschrijven van alle boomsoorten die zullen worden aangeplant 'om Bernhard te bedanken voor zijn geweldige verdiensten voor het milieu’. De vraag of Ruigoord ook valt onder de natuur, brengt hem in verwarring. 'Ruigoord? Dat is toch geen natuur? Daar komt toch een haven?’
Dirk van Weelden (39), filosoof en schrijver, laat in zijn nieuwe roman, 'Orville’, de gelijknamige hoofdpersoon ten strijde trekken tegen het Chagrijn en op zoek gaan naar het verband tussen de dingen. 'Ik kan dat verband niet uitleggen, ik ben het, het is mijn leven.’