Berlusconiwatch 36

Dapper en een beetje gek

Rome - Het is het antwoord op de wereldproblematiek: hervorming van de Italiaanse justitie. Dringender dan de crisis in Libië, belangrijker dan de aardbeving in Japan, hoog boven de problemen van de vele Italianen die het einde van de maand niet halen. Hervorming van de Italiaanse justitie is zo belangrijk dat de volledige regering-Berlusconi ervoor is vrijgemaakt. Ministers spoeden zich van tv-programma naar persconferentie om uit te leggen hoe dringend de hervorming is. Dat deze urgentie nou net aan de vooravond van vijf processen tegen Berlusconi de kop opsteekt, is toeval. ‘Ja, ik weet het, men heeft het me gezegd: doe het nou niet nu. Dan word je weer beschuldigd van wetten op maat en eigenbelang. Maar ik ben nu eenmaal zo: dapper, maar ook een beetje gek’, glimlachte de premier van Italië met een grote pleister over zijn wang. De naweeën van het beeldje van de Dom van Milaan, dat in december 2009 in zijn gezicht werd gegooid en waar nu nog een herstellende kaakoperatie voor nodig was. Ook toeval, natuurlijk.

Sterk aan deze zoveelste hervorming van justitie is dat zij niet onmiddellijk betrekking lijkt te hebben op Berlusconi’s eigen processen. Het klinkt tamelijk objectief allemaal. De scheiding van het Openbaar Ministerie en de rechterlijke macht, bijvoorbeeld. Wat kan daar mis mee zijn? Als je openbaar aanklager bent, moet je geen rechter kunnen worden en vice versa. Op dit moment spelen de beroepscategorieën elkaar te veel het balletje toe, aldus de basisgedachte. En dat komt omdat het allemaal collega’s zijn, die met een vingerknip van stoel kunnen wisselen, en elkaar voortdurend in de wandelgangen tegenkomen. Alleen betekent 'de scheiding van de carrières’ dat het OM in de toekomst directe verantwoording verschuldigd is aan de minister van Justitie. Die, om maar een voorbeeld te noemen, een stokje zou kunnen steken voor een onderzoek naar… ja, u raadt het al, de premier, ofwel Silvio Berlusconi.

Ook het feit dat een openbaar aanklager in de toekomst persoonlijk verantwoordelijk wordt gesteld voor fouten klinkt op papier best redelijk. Alleen geldt ook hier: wie bepaalt dat? Wordt de onafhankelijkheid van het OM hiermee niet ernstig ondermijnd? Durf je nog een onderzoek in te stellen naar een politiek zwaargewicht als je enorme boetes of wie weet gevangenisstraf riskeert? 'Van deze hervorming is veel nog niet duidelijk, behalve één ding’, aldus het commentaar van de anti-Berlusconi-krant La Repubblica: 'Er zitten addertjes onder het gras.’ In ieder geval is het Berlusconi weer gelukt om aan de vooravond van vijf processen, waaronder het beruchte Ruby-proces, veel verwarring en chaos te creëren binnen de gelederen van de handlanger van de duivel: justitie.