De bleekste dandy

Hij is weer terug: Willy - vroeger Mink - DeVille. Nieuwe plaat, nieuwe tournee. Dandy aller dandy’s, Elvis-bewonderaar. Onbenaderbare artiest. Onbenaderbaar? Groene-medewerker vermomt zich als popjournalist.

IN 1977 DOOK Willy DeVille, destijds nog Mink DeVille, op met het wonderlijke nummer ‘Spanish Stroll’, eigenlijk niet meer dan een kleine reeks op muziek gezette straatscènes, over jongens en meisjes, bezig zich de wereld in te vechten, poses in te nemen, onwaarschijnlijk fraai gezingzegd door deze dunbesnorde, lijkbleke jongeling, toen al dandy: 'Hey Mister Jim, I can see the shape you’re in.’ Raadselachtige tekst: 'She said you take two candles and then you burn them out. Make a paper boat, set a match to it and then you send it out, send it out now.’ En een paar jaar later de geruchten over zijn heroïneverslaving die onwaarschijnlijke proporties aannamen. Hij verscheen niet op concerten, hoorde je zeggen, was zoekgeraakt, moest met een taxi uit Amsterdam worden opgehaald, was onderweg verdwenen et cetera. Willy voldeed dus aan alle verwachtingen rondom popsterren.
In 1981 verscheen Coup de Grâce, voorop Willy in zwart pak, paars overhemd, vetkuif, snorretje, alles demonstrerend wat je als Nederlandse burgerlijke man graag zou willen zijn, maar nimmer kan bereiken. Een plaat vol smartlappen, de grens van het betamelijke allang voorbij, want daar gaat het niet meer om bij deze onvervalste grotestadsromanticus. Neem bijvoorbeeld de briljante clichés van 'Love and Emotion’: 'Broken windows, broken hearts’, gaat de tekst, 'you’re outcheated before you start, was there ever a chance, no there was never a chance… But then your love, love and emotion.’ Ik zing het gemiddeld twee keer per week: zelfmedelijden, verlangen, wanhoop, de liefde, Willy DeVille is de beste dealer van dit allemaal en ik koop al z'n cd’s.
Op vrijdag 15 oktober treedt hij op in Leeuwarden. Ik doe een poging een interview met hem te krijgen. Het kost wat heen-en-weer-gebel maar het lukt: vrijdag vier uur ’s(middags moet ik me melden bij tourmanager Didier in schouwburg De Harmonie. Ik probeer me van tevoren alvast op popjournalistiek gedrag te oefenen - hoe kijk je eigenlijk als popjournalist, terwijl ik alleen maar een onverbeterlijke fan ben; ik moet absoluut een kladblokje hebben en daar dan dingen op schrijven. Wat zal ik vragen? In ieder geval over z'n teksten, hoe hij ze schrijft. En wie precies is de 'you’ in de liefdesteksten? Een concrete geliefde? Je kunt er beslist ook De Muze in lezen, een groot verlangen haar te bereiken. Zal ik zeggen dat je de 'you’ in zijn liederen, zeker in de meer schrijnende als 'Demasiado Corazon’ ('No one knows I am crying, beating by my love’) zonder meer kunt opvatten als onstilbaar verlangen naar junk: 'You hurt me so, but you hurt me good’? Het is misschien toch niet verstandig. Zeker ook over boeken, ik las ergens een interview waarin hij spottend zegt dat hij zich niet helemaal in deze eeuw thuisvoelt, 'because I am still reading books, you know’. In ieder geval vraag ik niks over drugs. Zal ik over vroeger beginnen? Toen hij nog William Borsay was? Wel over zijn belangstelling voor traditionele Ameri kaanse muziek. Ver voor Paul Simon nam DeVille al een zydeco-nummer op, van Queen Ida, veel eerder dan Ry Cooder bewerkte hij Spaanse muziek. Zou het hem steken dat anderen met de eer (en het geld) gingen strijken? Het lijkt me verstandig een mooi cadeau mee te nemen. Misschien doet een popjournalist zoiets niet (niet erg professioneel), maar het kan me niks schelen. Ik koop voor bijna zeventig gulden een fraaie en kleurrijke kalender met Friese paarden erop. Als hij dit niet mooi vindt dan weet ik het niet meer.
WANNEER WAS IK voor het eerst bij een concert van hem? Ergens in 1985. Hij had een grote band bij zich, droeg een zwart-paars strak kostuum, volmaakte dandy, zwart vetkuifhaar, spanish boots, ongelooflijk mager, skelethoofd, doodsbleek. Deed mantel uit en gooide zich in de mi crofoon, zoiets was het, hij demonstreerde een vorm van reddingzoekend zingen, de microfoon was het reddingsbaken, hij zei het hele concert compleet niks tegen het publiek, lachte niet, zweeg, zong hartverscheurend, schreed af en toe over het podium alsof hij daar al enkele tientallen jaren woonde en wij er niet waren, rookte met zwierige gebaren sigaretten in een lang sigarettenpijpje. Alles zeer afgewogen, bijna tot op het ridicule bestudeerd. En toen, volkomen onverwacht, een heel klein dansje tijdens 'Spanish Stroll’, de ultieme dans omdat het maar één keer voorkwam. DeVille voelde zich even thuis op het podium.
Ik meld me om vijf voor vier bij de schouwburg, met een grote plastic tas waarin de kalender zit. Ik kom voor een gesprek met Willy DeVille, zeg ik. Iemand van de organisatie brengt me naar Didier in de artiestenfoyer, een Fransman van een jaar of 35 die vrijwel accentloos Engels spreekt en eruitziet alsof hij zojuist iemand overreden heeft zien worden. 'Ah yes’, hij weet van me af, 'but see, there is this problem, Willy is not feeling well, he is sleeping in his hotel now, please.’ Hij zal ervoor zorgen dat ik hem na het concert kan spreken. Ik ben geweldig opgelucht, het gaat niet door, alle zenuwen vallen van me af, na een concert komt er nooit niks van een gesprek, leer mij de artiestenwereld kennen, direct allemaal dronken, euforisch of depressief.
’S AVONDS GA ik naar het concert. Het is prachtig, dit is het vierde dat ik bezoek. Mr. DeVille treedt op met een kleine bezetting. Gitarist is behalve hijzelf de virtuoos Freddy Koella, die ook op veel van zijn platen viool, dobro en slideguitar speelt. Willy is geen dandy meer, hij draagt een zwarte outfit met stevige laarzen. Openingsnummer is 'Loup Garou’, dan verrassend 'One Night’ van Elvis. En vervolgens een intiem concert, oude hits, nieuwe songs. DeVille heeft zich sinds de eerste keer dat ik hem zag ontwikkeld tot een aimabele performer, hij reageert vrolijk op het publiek, hij spreekt 'balcon’ op z'n Frans uit. Hij moet grijnzen wanneer de hele zaal, waaronder ik, bij het nummer 'Heart and Soul’ keihard 'Ave Maria’ meezingt. Hij heeft een buikje gekregen? En z'n lekkere kontje is verdwenen, verzekeren mij de dames in mijn gezelschap.
Iemand van de organisatie zegt na afloop dat hij me mee zal nemen, we duiken de ruimten achter het podium in. Daar is Monsieur Didier, 'oh yes’, zegt hij, 'I’ll take you to him’. We betreden de gang waar de kleedkamers zijn, een kleine blonde vrouw komt op me af. 'Hello I am Lisa’, zegt ze, dit is dus Lisa aan wie sinds 1992 alle platen zijn opgedragen. 'I brought Mr. DeVille a present’, zeg ik. Ze is onbeschrijflijk enthousiast, wil de kalender uit mijn handen rukken, vertelt dat ze juist die middag naar het Concours Hippique is geweest en er echte Friese paarden heeft gezien. Dan ga ik de kleedkamer binnen en geef Willy DeVille een hand, ik zeg dat ik de show prachtig vond, ook hij rukt de kalender zo ongeveer uit mijn hand en bekijkt hem. 'Elvis had a ranch too’, zegt hij. 'I liked the way you sang “One Night”(’, zeg ik. 'It is very difficult not to sing like Elvis’, zegt hij. Hij is vrolijk en ernstig, heeft een zeer regelmatig gaaf gezicht, twinkelende ogen, we praten even over paarden, over vroegere concerten. Ik wil niet te lang blijven. Hij heeft pikzwarte lange haren, draagt een bruin pak van ruwige stof waarover hij een grote, vuurrode poncho aantrekt, hij zet een zwarte, platte breedgerande hoed op en bekijkt zich in de spiegel. Willy DeVille houdt ervan zich te verkleden.