De kamer eist een ‘gullit-effect’

De politieke agenda is een tombola. Een onderwerp kan zomaar aanzwellen tot kwestie, om dan weer weg te zakken in het parlementaire onbewuste. Zoiets moet het vraagstuk van de minderheden zijn overkomen.

Het hele jaar door zijn in alle rust ronde-tafelgesprekken gevoerd tussen het ministerie van Binnenlandse Zaken en woordvoerders uit etnische groeperingen. Minister Dijkstal zat aan als vertegenwoordiger onder de vertegenwoordigers. Eenieder die hem daar begrijpend zag knikken, zou menen dat zijn handen jeukten, maar in zijn eindverslag bleek daar weinig van. Uit het stuk dampen hoogstens ‘oplossingsrichtingen’ op - beleidsvoornemens zoekt de lezer tevergeefs. Ook in het Jaaroverzicht integratiebeleid minderheden 1997, waarover de Tweede Kamer afgelopen maandag debatteerde, ontbrak ieder gevoel van urgentie.
Toch liegen de problemen er niet om. De criminaliteit onder Marokkaanse jongens is hoog en het geweld onder hen neemt toe. Drie kwart van de werklozen met een lage opleiding is van buitenlandse afkomst. De schooluitval van allochtone jongeren heeft nog steeds de omvang van een exodus. Daarbij beginnen de woonwijken in de grote steden te schiften: door de witte vlucht ontstaan 'concentratiewijken’ die de schooluitval, drugsgebruik en criminaliteit weer in de hand werken. Het is nog steeds droevig gesteld met de vertegenwoordiging van allochtonen op de arbeidsmarkt. Hoe geloofwaardig is een overheid als een van haar belangrijkste departementen - Onderwijs en Wetenschappen - slechts de helft haalt van een evenredige arbeidsdeelname?
Dijkstal hoopte voor het avondeten thuis te zijn, maar de Kamer werkte niet erg mee. Een papierbak vol moties is in voorbereiding, allemaal voorstellen die de omissie van Dijkstal moeten wreken. Hoewel het debat pas begin mei zal worden voortgezet, en de voorstellen dus tot dan zullen moeten wachten, is al wel het een en ander duidelijk. De zelforganisaties, onder minister d'Ancona wegbezuinigd, moeten worden gerehabiliteerd. Want veel mensen die hulp nodig hebben, kunnen door de officiële instanties niet meer worden bereikt, zo constateerde de Kamer, maar wel door buurtorganisaties. Overigens klinkt dit slagvaardiger dan het eruitziet, want hoeveel staatssecretaris Terpstra deze herwaardering van de zelforganisaties gaat kosten bleef buiten beschouwing.
Voorts werd Dijkstal aangespoord 'talentscouts’ het land in te jagen op zoek naar de beste allochtone leerlingen, leraren, managers. Om althans een begin te maken met de evenredigheid in de hogere echelons van de arbeidsmarkt. Er is nog altijd grote behoefte aan 'voorbeeld-allochtonen’, drukte de Kamer Dijkstal op het hart, die het 'Gullit-effect’ het liefst ook in het landsbestuur en het onderwijs werkzaam ziet.
Interessant is dat in weerwil van de discussies over een islamitische zuil de Kamer unaniem kiest voor de profane weg tot integratie. Geen steun voor moskeeën, nadruk op zelforganisaties en vooralsnog vooral veel woorden over een imam-opleiding. De politieke agenda blijft een capricieus verschijnsel. Het lijkt erop dat Dijkstal het klimaat verkeerd heeft ingeschat. Begin mei zien we verder.