De munt als geloof

‘De euro is een religie.’ Dat zei PVV-Kamerlid en financieel woordvoerder Tony van Dijck begin deze week toen zijn partij het rapport presenteerde dat moet onderbouwen dat de terugkeer naar de gulden beter is voor de portemonnee van Nederland en de Nederlander. Als Van Dijck daarmee bedoelt dat ook het geloof en de hoop dat de euro zou bijdragen aan vrede en veiligheid in Europa een rol hebben gespeeld bij de invoering ervan, dan heeft hij gelijk.
Het gaan gebruiken van een gemeenschappelijke munt was niet alleen een beslissing die met het oog op de portemonnee werd genomen. Wel werden juist de economische aspecten ervan altijd het meest benadrukt. De euro werd ons vooral verkocht door ons meer welvaart en meer koopkracht voor te houden. Politieke overwegingen speelden bij de invoering van de munt echter een grote rol.
En precies dat doet de PVV nu ook. Partijleider Geert Wilders probeert met dezelfde tactiek terug te slaan. Ook voor Wilders en de zijnen is de terugkeer naar de gulden een religie. Ook de PVV probeert deze te verkopen door te benadrukken wat de financiële voordelen zouden zijn als Nederland uit de euro zou stappen. Maar ook bij de PVV spelen politieke motieven een rol. Al zijn die zelfzuchtiger van aard.
Dat alles maakt de discussie over voor- en nadelen van de munt, de in het verleden gemaakte fouten rondom de invoering ervan en de oplossingen voor de eurocrisis ook zo moeilijk. Gelovigen overtuig je niet makkelijk van een ander geloof.
Zoals inhoudelijke kritiek op de euro vaak niet welkom was en is bij de voorstanders, zo zal de PVV inhoudelijke kritiek op het door het Britse onderzoeksbureau Lombard Street Research opgestelde rapport van zich af laten glijden. De PVV zal niet onder de indruk zijn van economen die het onderzoek broddelwerk noemen. Broddelwerk, omdat er onrealistische aannamen in zitten zoals over een toekomstige lage rentestand, omdat de onderzoekers vergeten zijn te melden dat voorbeeldland Zwitserland het ook zonder euro inmiddels economisch zwaar heeft en omdat diezelfde onderzoekers economisch gunstige eurojaren niet hebben meegerekend bij de voordelen ervan voor de burger. Om maar een paar van de vele bezwaren te noemen.
Met opmerkingen van Wilders zoals dat de gulden de mooiste munt van Europa is en hij met die munt weer meester wil zijn over eigen geld laat hij zien dat het hem opnieuw te doen is om nationalistische gevoelens aan te wakkeren. Naast moslims en Oost-Europeanen bedreigen volgens hem ook de Zuid-Europese landen onze veiligheid en welvaart. Als Nederland die gevaren buiten de landsgrenzen houdt, komt het vanzelf goed, luidt de PVV-boodschap. Het is een geloof dat veel Nederlanders aanspreekt. En daarom wordt het door Wilders zo vurig beleden.
Dat negeren is geen optie. Toch blijven discussiëren en argumenteren is de enige optie. Voorstanders van de euro zouden dan ook zelf niet selectief moeten winkelen met argumenten. Ze zouden de discussie aan moeten gaan over de vraag of de strenge maatregelen funest zijn voor de Griekse economie en terugkeer naar de drachme de Grieken meer speelruimte zou kunnen geven, zoals ook de SP bepleit. En geef toe dat de munt ook een geloof is. Maar verafgood hem niet.