Rome – De veroordeling tot ruim dertien jaar gevangenisstraf van Domenico Lucano, de voormalige ‘vluchtelingenburgemeester’ van het Calabrese dorpje Riace, leidt in eerste instantie tot ongeloof. Toen het vonnis van de rechtbank van Locri – een plaatsje in het hart van het ’ndrangheta-gebied – vorige week viel, was Italië binnen een vingerknip verdeeld in laaiende verontwaardiging versus ingehouden voldoening. Aan de linkerzijde was men razend dat ‘Mimmo’ Lucano, jarenlang de darling van de internationale pers als symbool van gastvrije opvang van vluchtelingen, zo buitenproportioneel werd gestraft voor zijn ideologische daden. Aan de rechterzijde was men om precies dezelfde reden voldaan dat dit hinderlijke symbool van vluchtelingenopvang buiten alle regels om nu eindelijk eens goed op zijn nummer werd gezet.

Niemand lijkt de moeite te hebben genomen het vonnis te lezen. In de motivering van de rechter staat dat Domenico Lucano wordt vrijgesproken van de aanklacht van medeplichtigheid aan clandestiene immigratie en het vervaardigen van valse documenten om mensen zonder recht op een vluchtelingenstatus in Riace te laten verblijven. Maar er waren nog zestien andere aanklachten die allemaal te maken hebben met het onwetmatig beheren van het geld dat de Europese Unie en Italië beschikbaar stelden voor vluchtelingenopvang.

Domenico Lucano zou een eigen opvangsysteem hebben bedacht waar het geld in verdween zonder de wettelijk verplichte verantwoording. Veel geld, waarmee ook huizen in Riace zijn gekocht, een oude olijfmolen in stijl is verbouwd, een lange reis naar Argentinië is gemaakt, concerten zijn georganiseerd, eigen ‘waardebonnen’ zijn gemaakt waarmee je in Riace op de pof boodschappen kon doen, allemaal met het publieke geld dat Lucano naar eigen inzicht beheerde.

Van de aanklachten zijn er tien toegewezen. Het gaat om valsheid in geschrifte, opgeblazen of verzonnen kostenposten, het onrechtmatig toekennen van openbare aanbestedingen die nooit hebben plaatsgevonden, het creëren van coöperaties die zich boven het landelijke opvangsysteem stelden, het onttrekken van publieke gelden voor privédoeleinden met een privécreditcard en zo nog wat dingen die er op papier niet best uitzien.

Het is slechts een veroordeling in de eerste graad. Lucano gaat door in hoger beroep, dankzij zijn topadvocaat Giuliano Pisapia, voormalig burgemeester van Milaan, momenteel Europees parlementslid voor de linkse PD, de Partito Democratico. Gratis, uiteraard. ‘Net op het moment dat ik me wilde schrappen uit de orde van advocaten kreeg ik het verzoek van Mimmo Lucano’, aldus Pisapia, ‘en natuurlijk zei ik ja.’

Lees hier meer over het proces tegen de voormalige burgemeester.