Film - After the Storm

De waarheid over mannen

Zoals ouderen in de films van de Japanse meester Yasujiro Ozu, vooral in Tokyo Story (1953), over inzichten in het leven beschikken die jongere mensen niet hebben, zo ziet Yoshiko in After the Storm, de nieuwe film van Hirokazu Kore-eda, precies waar het mis is gegaan met haar zoon.

Mannen, zegt Yoshiko (Kirin Kiki), blijven maar terugverlangen naar het verleden terwijl ze onverdroten dat najagen wat ze nooit zullen hebben. Zo kun je nooit van het leven genieten. En zij kan het weten, als echtgenote van een pas overleden man die nooit geld had en moeder van Ryota (Hiroshi Abe), een gokverslaafde, mislukte schrijver van midden dertig die ooit een literaire sensatie was, maar die sindsdien uit pure ellende maar privé-detective is geworden.

Vrouwen daarentegen leven anders, in elk geval Yoshiko die na de dood van haar man een gelukkig leven leidt in haar appartement in een Japanse stad waar ze graag Ryota’s mooie ex-vrouw en zijn zoontje, Kyoko (Yoko Maki) en Shingo (Taiyo Yoshizawa), ontvangt. Wanneer het gebroken gezin in Yoshiko’s appartement overnacht terwijl buiten een tyfoon raast, komt die ‘waarheid’ boven over hoe mannen leven. Ryota blijft maar geloven dat Kyoko bij hem zal terugkomen, net zoals hij ervan overtuigd is dat die tweede roman, waarvan hij nog geen woord op papier heeft gezet, er toch gaat komen. Als ze ziet hoe Ryota wordt gegijzeld door het heden en de toekomst, allebei even onbereikbaar, kan Yoshiko alleen maar haar hoofd schudden.

After the Storm begint met een visuele verwijzing naar Ozu: een statisch beeld van Yoshiko en haar dochter die thee drinken in het appartement, gefilmd vanuit ongeveer dezelfde lage hoek die zo beroemd is geworden in het werk van de oude meester. Vervolgens schemert ook Ozu’s kenmerkende, meanderende vertelstijl door: grote incidenten zijn er ogenschijnlijk niet, het echte drama is onderhuids aanwezig.

Dit is een vorm van spiritualiteit, een zoeken naar een diepere waarheid onder de oppervlakte van het alledaagse. Zoals Ozu is Kore-eda begaan met wat zich manifesteert wanneer je de banale werkelijkheid intensief waarneemt: een extreme vorm van het literaire adagium show, don’t tell. Dat gebeurt ook hier wanneer we lang genoeg naar het leven van Ryota kijken. Zijn strijd met zijn kunstenaarschap is pijnlijk. Een lucratief aanbod om een stripverhaal te schrijven wijst hij van de hand, daar is hij ‘te goed’ voor. Maar achter zijn bureau gaan zitten om zijn grootse, literaire werk te verrichten, nee. Detective zijn is het enige wat hij kan. Hij neemt geen grote zaken aan, alleen laag-bij-de-grondse opdrachten zoals het achtervolgen van overspelige echtgenoten. Het grootse leven van ánderen documenteren, dat lukt nog wel. Maar niet veel meer dan dat.

Wat moeder Yoshiko ziet – hoe mensen gevangen zijn tussen verleden en toekomst – is geen groot inzicht, goed beschouwd. Des te spectaculairder is de wijze waarop zij in dat appartement leeft, constant in het hier en nu: vrienden met wie ze graag naar klassieke muziek luistert, planten op het balkon verzorgen, thee zetten, kinderen op bezoek. In deze schokkende eenvoud, in het simpele geluk, vindt Yoshiko grootsheid, en dat is wat Hirokazu Kore-eda ons laat zien met After the Storm.


Nu te zien