De weg naar paars ii

Even tijd voor politiek met een kleine p. De p van persoonlijk. Persoonlijk verlangen de kamerleden naar het reces en de kandidaat-bewindslieden naar het koninklijk bordes. Formeren in vakantietijd is dé weg naar frustraties. Zelfs de beste verstandhouding tussen de onderhandelaars is niet opgewassen tegen de confrontatie met burgers die ongeremd genieten van voetbal en zon.

Dagdetentie in de Eerste Kamer verandert karakters. Niet bij de ervaren vergadertijgers van de PvdA. Zij zijn blij in huiselijke kring een alibi te hebben om zich aan de georganiseerde ledigheid te onttrekken. Maar kijk eens naar Bolkestein. Zijn originaliteit bestond grotendeels uit zijn afkeer van details. Maar geleidelijk aan nivelleert hij zichzelf tot onderdeel van een vocaal trio dat dagelijks close harmony oefent. Als volijverige leerling laat hij zich examineren in precisie. Met een kleine p.
Nog opmerkelijker is de metamorfose van De Graaf. Van de onschuldige positivo is niets meer overgebleven. Als jonge oudere passeert hij moeiteloos Beel zaliger gedachtenis in de zelfingenomenheid waarmee hij journalistieke nieuwsgierigheid van zich af schudt. De brede grijns na elk kluitje in het riet verraad het genieten van de macht van exclusieve kennis. Een positivo die professional wordt. Met ‘n kleine p.
De prijs voor de kleinste p is de afgelopen week natuurlijk gewonnen door Wijers. Zijn aankondiging niet als minister terug te keren moet ook in zijn eigen opvatting politiek met een kleine p geweest zijn. De D66-fractie had geen misverstand laten bestaan over haar oordeel. Wijers werd niet gevraagd partner te zijn in de onderhandelingen. Dat gaf een gevoel van verlatenheid dat Wijers niet graag gevisualiseerd zag door zijn afwezigheid bij de klassieke paleisfoto. Neem dus zelf het initiatief. De volleerde neoprof De Graaf vindt ongetwijfeld de passende woorden van rouw en respect.
Wijers’ aankondiging is intussen wel een signaal dat de formatie het eindstadium nadert. Maar eerst moet nog die vervelende Tweede Kamer met reces. De grand design van de informateurs mag niet blootgesteld worden aan een voortijdig debat. Bovendien weet de ware professional dat het volk niet graag de beschouwingen over Nederland-Mexico onderbroken ziet door extra edities Den Haag Vandaag. En ook de oppositie is bang haar kruit te verschieten als de belangstelling uitgaat naar een heel ander soort wedstrijden.
Het ideale scenario voor de start van Paars II ziet er ongeveer zo uit. Het kabinet moet op tijd klaar zijn om Oranje als (bijna-)wereldkampioen te kunnen ontvangen. Kok kan hier alweer het eerste kabinet-Den Uyl passeren. Alleen barmhartigheid tegenover Terpstra is onvoldoende reden om Paars I zolang demissionair te houden. Eind augustus kunnen de Nederlanders dan kennis nemen van de regeringsverklaring. En als klap op de vuurpijl volgt Derde Dinsdag: een begroting op de conjunctuur-wave van drie procent groei. Nu al zien we voor ons geestesoog Kok en Zalm doorzichtige pogingen doen om ons optimisme te temperen. Als zij dat doen, moet het wel heel goed gaan.
Maar hoe is het nu gesteld met de aanvankelijke poging het nieuwe kabinet een missie mee te geven? Die poging beoogde van Paars II een gewoon kabinet te maken: paars met een grote P. Misschien moeten we blij zijn dat het nieuwe kabinet zich beperkt tot de kleine p van pragmatisme.