Film: ‘Wendy’

De woeste wereld

Wendy, regie Benh Zeitlin © Searchlight Pictures

De Amerikaanse regisseur Benh Zeitlin brak in 2012 door met Beasts of the Southern Wild, een onafhankelijke film gedraaid op 16mm die pront vier Oscar-nominaties kreeg. Daarna werd het stil rond Zeitlin, maar nu is hij terug met Wendy, een verfilming van J.M. Barrie’s klassieke verhaal Peter Pan, over de mythische jongen die nooit opgroeit en zijn avonturen met Kapitein Haak, de Verloren Jongens en alle anderen in Nooitgedachtland.

De openingsscène in het stationsrestaurant van mevrouw Darling ergens in het zuiden van Amerika illustreert Zeitlins stijl, ook al zo schitterend bepalend in Beasts: de camerablik, nooit rustig, is standaard die van het kind, dicht bij objecten en lichamen in de tastbare wereld. In deze diner groeien de Darling-kinderen op: Wendy en haar broertjes Doug en James. Ze staren met grote ogen naar de volwassenen, uitgebluste mensen die alleen maar rust willen. De spoorlijn belooft spanning en sensatie, maar brengt tegelijkertijd het grote dilemma op de voorgrond: gaan Wendy en haar broers op avontuur, dan betekent dat per definitie dat ze opgroeien, dat hun reis naar het einde is begonnen. En we weten wat Peter later in het verhaal eindelijk toegeeft: ‘To die would be an awfully big adventure.’

Zeitlins Peter is een Caribisch jongetje dat dartelend op het dak van de spooktrein Wendy en haar broers verleidt om mee te gaan. Peter is een bundel subversieve energie, nu en dan gillend: ‘Chugga chugga choo choo!’ Wendy en de jongens zijn bang voor hem, maar de kans het onbekende tegemoet te treden, pakken ze. Ze belanden in Nooitgedachtland, een vulkanisch eiland waar een soort walvis, ‘Moeder’, zorgt voor de Verloren Jongens.

Zeitlin herschrijft Barrie’s verhaal aanzienlijk, maar zijn riskante keuzes werken allemaal. Zo is het eiland verdeeld tussen kinderen en ‘gefaalde kinderen’, dat wil zeggen volwassenen die hun tijd slijten in een soort woestijngebied. Daar komt ook James terecht doordat hij een verdriet ervaart die zijn kind-zijn in het gedrang brengt. Wendy, Peter en de Boys moeten James redden. Om duidelijk te zijn: dit is géén ‘kinderfilm’, hoewel ieder kind ouder dan vijf zo snel mogelijk zou moeten gaan kijken. Door Wendy’s ogen ervaren we de angst én de opwinding die gepaard gaan met het schenden van je eigen, vertrouwde grenzen. Daar gaat Barrie’s verhaal over: hoe je de woeste wereld tegemoet treedt zonder kapot te gaan aan de onzekerheid die het leven definieert.

Peter Pan is vaak verfilmd. De mooiste versie is die van Disney uit 1953, een film die ik dicht bij me draag vanwege de absolute verwondering die ik voelde toen ik hem voor het eerst zag: de sfeer van magie en gevaar, de monstrueuze zeemeerminnen, de krokodil, Haak, de tikkende tijdbom. Zeitlins film voelt daarom als een cadeautje: al deze dingen zíjn er in deze versie. En die is werkelijk een haarbreedte verwijderd van grootsheid. Ik probeer te vangen waar ’m dat in zit, maar ik vrees dat ik niet verder kom dan: ik kon Wendy niet in de bioscoop zien op een zo groot mogelijk scherm.


Wendy is nu te streamen via picl.nl