Dickens’ tien beste romans

  1. The Posthumous Papers of the Pickwick Club (1836-1837)
    Begon in 1836 als feuilleton onder het pseudoniem Boz. Satirische schetsen rond de gepensioneerde zakenman Mister Pickwick met een smaak voor goed eten en een neiging tot te veel drinken. Het feuilleton werd vooral populair na de introductie van Sam Weller, Pickwicks Cockney-bediende. ‘Boz has got the town by the ear’, schreef een criticus.
    Godfried Bomans vertaalde het boek in het Nederlands en richtte in navolging van het Engelse Dickens Fellowship een Haarlemse pendant op in 1961, met een eigen krantje, The Dutch Dickensian.

  2. The Adventures of Oliver Twist(1837-1839)
    Nog steeds tranentrekkende roman over de weesjongen Oliver die het waagt om meer eten te vragen in het kindertehuis. Als hij vlucht naar Londen valt hij in handen van de wrede joodse crimineel Fagin. Uiteindelijk is het eind goed, al goed. Fagin eindigt aan de galg en Oliver blijkt van nobele afkomst. Koningin Victoria vond de roman 'excessively interesting’.
    In 1960 verscheen Oliver!, de musicalversie van het boek, en in 1968 de gelijknamige film, die prompt elf Oscar-nominaties kreeg en generaties kinderen leerde dat hoe hard je weeskinderen ook slaat en ondervoedt, ze liedjes blijven zingen. Ook de Nederlandse versie in 1963, met een glansrol voor Nelly Frijda als Nancy en Johnny Kraaikamp als Fagin, was een megasucces. Vooral Wie weet waar liefde woont was een instant klassieker. In 1999 deed Joop van den Ende het nog eens over, met Willem Nijholt en Arjan Ederveen om beurten als Fagin.

3.The Life and Adventures of Nicholas Nickleby (1838-1839)
Scherpe tekening van zogenaamde 'Yorshire schools’ waar buitenechtelijke weeskinderen werden gedumpt. Er is een hoofdrol weggelegd voor geld, en dan vooral het schamele beetje dat aan de onderkant van de arbeidsmarkt wordt betaald. Weergaloze beschrijvingen van Londen. Werd talloze malen voor televisie bewerkt, het laatst in 2010.

  1. The Old Curiosity Shop (1840-1841)
    De maandelijkse afleveringen werden in een oplage van honderdduizend verkocht. De roman dankt zijn faam vooral aan hoofdpersoon Little Nell, net als Oliver een arm schepsel dat haar lot probeert te ontvluchten, en haar dood. Lezers verkeerden wekenlang in opgewonden spanning over haar einde. Ze schreven Dickens smeekbeden haar vooral te laten leven. Maar zoals hij een vriend schreef: 'I am slowly murdering that poor child, and grow wretched over it. It wrings my heart. Yet it must be.’

  2. A Christmas Carol (1843)
    De eerste van Dickens’ kerstvertellingen, met de onvergetelijke vrek Scrooge in de hoofdrol die - mooie kerstboodschap - aan het eind vergeven wordt. Hierna zou Dickens voor Kerst nog ettelijke kerstverhalen uitbrengen. Niet voor niets staat hij te boek als de uitvinder van Kerstmis zoals we dat nu vieren.
    In alle mogelijke variaties verfilmd, ook als Muppets-film en tekenfilm van Walt Disney met Dagobert Duck als Scrooge, maar het leukst als Scrooged (1988), met Bill Murray als cynische tv-producer die op Kerstavond door drie geesten wordt bezocht.

  3. David Copperfield(1849-1850)
    Dickens’ eigen favoriete roman en het meest van al zijn boeken een verkapte autobiografie. De verschoppeling David Copperfield trouwt met de vrouw van wie hij houdt en weet het tot beroemd schrijver te schoppen. Het is zijn eerste roman die, geïnspireerd door Jane Eyre, is geschreven in de ik-persoon. Vooral de hoofdstukken over Davids kindertijd zijn geniaal.
    Eindeloos verfilmd, zowel Sir Ian McKellen beleefde zijn debuut in de rol van David (1966) als Harry Potter-acteur Daniel Radcliffe (1999).

  4. Bleak House (1852-1853)
    Een van de eerste detectiveverhalen in het Engels. Het is tegelijk ook een negentiende-eeuws sprookje met kwade geesten, ontdekkingen van verloren ouders en kinderen, komedie en pathos, geweld, tragische doden en liefde die alles overwint.
    In 2005 verscheen een tv-serie van Bleak House, met onder meer Gillian Anderson (bekend van The X-Files) in de hoofdrol; met meer dan zeven miljoen kijkers een instant hit voor de BBC, die ook nog eens voor tien Emmy’s genomineerd werd.

  5. Little Dorrit (1855-1857)
    Net als in David Copperfield put Dickens voor deze roman uit zijn eigen jeugd. Hij geeft een genadeloos beeld van een gevangenis voor schuldenaars, waar zijn eigen spilzieke vader in de jaren twintig in terechtkwam. Kleine Dorrit is in zekere zin zijn ideale zelf, het kind dat nooit boos is op haar aan lager wal geraakte vader.
    Vijf keer verfilmd, voor het laatst in 2005 als BBC-serie, met een cast van honderden acteurs, waaronder Andy Serkis.

  6. A Tale of Two Cities (1859)
    Een van de twee historische romans die Dickens schreef; speelt zich af in Londen en Parijs, en op het Franse platteland ten tijde van de Franse Revolutie.
    Verfilmd in 1958, met matinee-idool Dirk Bogarde in de rol van de zichzelf opofferende Sydney Carton. Werd in het afgelopen decennium ook twee keer bewerkt als televisiefilm, met mindere goden in de hoofdrol.

  7. Great Expectations (1860-1861)
    Wordt door veel schrijvers en critici, onder anderen Zadie Smith en Harold Bloom, genoemd als hun favoriete Dickens. Het verhaal van de weesjongen Pip die zich vervreemdt van zijn oude milieu, en door schade en schande een beter mens wordt, is vooral in zijn schildering van de angstige kinderziel fenomenaal.
    Misschien nog meer dan welke andere Dickens-roman dan ook wordt Great Expectations elke zoveel jaar opnieuw verfilmd - tussen Kerst en Nieuwjaar zond de BBC een nieuwste versie uit, naar een script van Sarah Phelps (die eerder ook Oliver Twist verfilmde), griezelig en sexy, niet voor de kleinste kijkers.