Menno Hurenkamp

Een cavia met veren

Het is druk in de trein, zelfs op het balkon. Ik sta ingekneld. In mijn linkeroor praat een studente tegen een medestudente. Deze medestudente antwoordt in mijn rechteroor. Mooi is dat, zo hoef je tenminste niet te suggereren dat je heus niet meeluistert. Linkeroor heeft een bijbaantje in de thuiszorg. Ze moest de afgelopen dagen een oudere man opzoeken die nogal veel beesten had. Dat wil zeggen twee katten en twaalf chinchilla’s. Rechteroor zegt: wat zijn chinchilla’s ook al weer? Linkeroor denkt even na en zegt: een soort kruising tussen een cavia en een eekhoorn. Ik wil bijna mompelen, slim gevonden, als rechteroor zegt: o, maar dus wel met veren.

Ik roep dit beeld op om de vervreemding, niet om de deplorabele staat van het onderwijs te benadrukken. Het is de sensatie van het lezen van het regeerakkoord tussen CDA, VVD en D66. Meedoen, meer werk, minder regels is het motto. Daar ben ik natuurlijk ook helemaal voor. Wie niet? Maar goed. Eerst eens een kwisje. Ik noem een woord en u moet raden hoe vaak het in het regeerakkoord voorkomt. Het document telt veertien pagina’s — ongeveer acht pagina’s Groene Amsterdammer. Eerst de makkelijke. Welzijn. Raad u maar. Heel goed. Nul keer. (Wel treffen we één keer het woord dierenwelzijn.) Volgende woord: emancipatie. Weer goed. Nul keer. We maken het moeilijker: cultuur. Jammer, die had u bijna goed. Het woord cultuur staat één keer in het regeerakkoord. Tjeetje, denkt u nu, maar er is toch twee jaar lang geruzied over emancipatie van moslims, migranten, moslim-migranten-vrouwen en aanpassing aan de Nederlandse cultuur? Iedereen moet toch gaan meedoen aan onze cultuur? Dat klopt. Daarom mag u nu raden hoe vaak het woord vrouw voorkomt in het document. Heel goed. Nul keer. Migrant dan, of zijn equivalent nieuwkomer? Nou, raad u maar. Precies! Eén keer.

Dat betekent niet dat het regeerakkoord deze mensen negeert. Het papier spreekt wel van streng inburgeren en noemt daarom een hele serie maatregelen op. Dat is ook zo wat. Er worden op allerlei terreinen eigenlijk best veel plannen genoemd. Die ben ik dus ook maar eens gaan tellen. Volgens het motto moeten er tenslotte minder regels komen. Om dat voornemen kracht bij te zetten valt inderdaad het woord «minder» elf keer en «beperken» twaalf keer, zij het veelal in verband met het telkens ongerichte «bureaucratie bestrijden».

Maar omdat er veel nieuwe plannen zijn moeten ook danig wat wetten en maatregelen van tafel. Ik heb bij prille voornemens een plusje gezet en bij te staken zaken een minne tje. De exacte telling is betwistbaar, maar het netto resultaat is dat er tientallen maatregelen bijkomen. Concreet wordt het onderdrukken van de regelzucht alleen bij vereenvoudiging van artistieke subsidieaanvragen, bij afschaffing van natuur- en milieubescherming en bij het bestrijden van gelijkheid in de gezondheidszorg. Wie serieus een vermindering van regels verwacht op basis van dit papier heeft pech.

Als toegift heb ik ook nog even de woorden «nieuw» en «beter» geteld. Die hoeft u niet te raden. Nieuw duikt negentien keer op en beter zeventien keer. Alles wordt nieuw en beter. Maar wel met veren.