POPMUZIEK

Een nieuw begin

Bon Iver

De breekbare stem en dromerige sfeer had Justin Vernon en zijn band Bon Iver op het debuut For Emma, Forever Ago (2008) al gemeen met Sufjan Stevens. Op de nieuwe plaat Bon Iver roepen de blazers en dramatiek van openingstrack Perth sterke herinneringen op aan Stevens magnum opus Come On Feel the Illinoise (2005). Vorig jaar verscheen van hem The Age of Adz (pas de officiële opvolger van Illinoise), dat zorgde voor aardig wat verrassing met een nieuw, experimenteel en elektronisch geluid. Bon Iver zet een zelfde soort onverwachte stap.

Bon Iver verschilt qua sfeer en geluid wezenlijk van het kleine en intieme debuut. Dat was ooit begonnen als uitlaatklep voor beëindigde relaties met band en vriendin en een worsteling met de ziekte van Pfeiffer. In z'n eentje geschreven en opgenomen in een afgelegen blokhut, is het bekende verhaal. Voor Bon Iver pakt Vernon het een stuk groter aan. De houten vissershut als opnameplaats is ingeruild voor een oude dierenkliniek (met zijn broer omgebouwd tot de April Base Studio). Vernon zelf heeft bij de opnamen gezelschap gekregen van een gerenommeerde band. De akoestische gitaar is aangevuld met een elektrische, maar ook met banjo, elektronica, marsroffelende drums, aanzwellende violen en blazers. De transparante productie heeft een flinke galm die kan wedijveren met het jaren tachtig-hitparadewerk.

Waar For Emma klonk als een afsluiting is het groot opgezette, maar toch subtiele Bon Iver meer een nieuw begin. Tussendoor werkte hij onder meer met Peter Gabriel en Kanye West. Van de eerste lijkt hij het perfectionistische in de studio te hebben overgenomen, en de muziek van West lijkt een invloed voor deze opvallende stap naar een soort folk-pop. Het heeft hem hoorbaar meer zelfvertrouwen gegeven. Hoewel de betekenis van zijn woorden zich nog steeds niet laat vangen, voel je bijna dat hij goed in zijn vel moet zitten. ‘I ain’t living in the dark no more’, hoor je ook op laatste nummer Beth/Rest. Bon Iver is naar eigen zeggen de plaat van zijn dromen en de titels van de tien liedjes zijn (al dan niet bestaande) plaatsen die voor Vernon iets betekenen. Holocene is behalve een bar in Portland ook het tijdperk dat het einde van de laatste ijstijd en het begin van een warmer klimaat betekende. De ontdooiing lijkt ook karakteristiek voor de transformatie op deze plaat. Hij zingt wel 'at once I knew I was not magnificent’, maar tegen de achtergrond van een mooi aangeklede gitaartokkel lijkt hij wel verlost van een last. Vlak daarna wordt het met de pedal steel van Towers nog bijna vrolijk.

Het jaren-tachtiggeluid neemt naarmate de plaat vordert steeds meer toe. Het laatste nummer Beth/Rest lijkt wel een parodie op het niemendallerige clichélied uit die tijd. Toch is het geen grap, die computerdrum, synthesizer, de nergens heen leidende gitaarsolo of zelfs de gelikte saxofoonriedel. 'Bewust gemaakt om in verloren te raken’, zegt de zelfverklaarde opvolger van Bruce Hornsby (van de pianopophit The Way It Is). Nou vooruit, op die manier is dat nummer dan ook geslaagd.

Bon Iver, Bon Iver, label: 4AD/V2