Musical: Was getekend, Annie M.G. Schmidt

Een rebels liedje

‘Ik zou je het liefste in een doosje willen doen.’ Dat aardige liefdesliedje zong Donald Jones in 1959 met zijn charmante Amerikaanse accent in de televisieserie Pension Hommeles van Annie M.G. Schmidt en Cor Lemaire. In de nieuwe musical over haar leven zingt Annie het liedje zelf als moeder voor haar zoon Flip. Het klopt even goed of nog beter: ‘… en je bewaren, heel goed bewaren’, zoals iedere ouder wel eens denkt. Maar ook als Flip het daarna voor zijn moeder zingt klopt het en het wordt zelfs onbedoeld hilarisch als hij daaraan toevoegt: ‘Dan laat ik jou verzekeren voor anderhalf miljoen.’

De liedjes van Annie Schmidt brengen niet alleen nog altijd geld op, ze lijken ook inhoudelijk het eeuwige leven te hebben en dat heeft met hun poëtische kwaliteit te maken, en misschien meer nog met hun wendbaarheid. Door hun humor en poëzie krijgen ze in andere omstandigheden vaak een andere, soms tegengestelde betekenis. Een rebels liedje wordt ouderwets, een toen tuttig versje stemt ons nu nostalgisch.

Van die wendbaarheid heeft de scriptschrijver van de nieuwe musical Dick van den Heuvel uitstekend gebruik gemaakt. Hij vermijdt een te strikte autobiografische interpretatie, maar rijgt de liedjes – tientallen bekende en enkele volkomen onbekende, de meeste met muziek van Harry Bannink – associatief en verrassend aan elkaar. Die vele liedjes zijn nog steeds de grootste kwaliteit van deze productie. Van den Heuvel heeft Annie’s zoon Flip tot het centrale personage gemaakt, die op zolder een koffertje met oude brieven heeft gevonden en nu van zijn – al gestorven – moeder wil weten hoe haar leven is geweest. William Spaaij speelt, zingt en danst de rol van Flip van Duijn fantastisch genuanceerd, vaak boos en lief tegelijk. Misschien meer Flip dan Flip zelf Flip durfde zijn.

Medium musical
Simone Kleinsma als Annie en William Spaaij als haar zoon Flip in Was getekend, Annie M.G. Schmidt © Roy Beusker Fotografie en Annemieke van der Togt

Simone Kleinsma lijkt helemaal niet op Annie Schmidt, zij probeert haar ook niet na te doen, maar met een bril op en door haar grote vakmanschap brengt zij al die liedjes met grote overtuigingskracht. Marjolijn Touw is een wel erg strenge moeder van Annie. Wim Van Den Driessche speelt een zinvolle dubbelrol: misschien dat Dick van Duijn, Annie’s grote liefde, inderdaad op haar vader heeft geleken. Een ster vond ik ook het meisje dat op de première Annie als kind speelt: opstandig, brutaal, geestig. In een eenvoudig decor (Jos Groenier) danst, speelt en zingt het ensemble opvallend expressief (choreografie: Stanley Burleson, regie: Paul Eenens); een band onder leiding van Frans van Heemskerk speelt de vindingrijke arrangementen van Ad van Dijk live.

De musical is gelukkig wat minder zoet dan het succesboek van Annejet van der Zijl waar het op is gebaseerd en de televisieserie. We zien daarom Annie meer als een gewone vrouw, die wel eens tekortschiet als moeder als zij hard aan het werk is en die op het laatst enigszins genoeg krijgt van haar man als hij ziek en zeurderig wordt. ‘De wereld is wonderlijk leeg zonder jou/ Er staat maar zo weinig meer in’, zingt Kleinsma en zij is niet het grappige, in de steek gelaten meisje uit 1947, maar de oudere vrouw van wie de man net is gestorven. Mooi.


Was getekend, Annie M.G. Schmidt, t/m 15 juli 2018 in heel ’t land; anniemgdemusical.nl