Een tragisch lotgeval in Johannesburg

Johannesburg – Sommige mensen zijn onder een ongelukkig gesternte geboren. Elsie is er zo een: als het stormt in Johannesburg is het haar huis in een zuidelijke krottenwijk waar het dak vanaf waait. Elsie, begin vijftig, is analfabeet en heeft geen man, maar verzorgt wel twee jonge kinderen van haar zus die aan aids is overleden. Een van hen lijdt aan epilepsie. Lange tijd had Elsie geen werk en leefde ze van giften en liefdadigheid.

En toen vonden we verleden jaar een baantje voor haar, als verzorgster van een alleenstaande vrouw wier onderlijf was verlamd nadat ze door inbrekers was beschoten. Het was geen gemakkelijke baan. De vrouw was veeleisend en depressief. Maar Elsie was dolblij met haar werk, ook al maakte ze lange dagen en konden haar kinderen niet naar de school in de buurt.

Ze werkte er nog geen week of ze belde al met de mededeling dat ‘madam’ een fles whisky mee naar haar slaapkamer had genomen en dat er een doosje pillen was verdwenen uit het medicijnkastje. Een paar uur later belde ze om te zeggen dat ‘madam’ levenloos op haar bed lag.

‘Madam’ overleefde haar zelfmoordpoging, maar was daarna als gevolg van de combinatie van alcohol en chemicaliën een tijd niet goed bij zinnen. Zo meende ze dat Elsie haar wilde beroven, en zo niet Elsie, dan toch haar mede­bewoners uit de krottenwijk, ook al was die tientallen kilometers verderop.

Maar ze hervond zichzelf, en Elsie hervatte haar taken. Tot ‘madam’ ons op een zondag belde om te zeggen dat Elsie niet op haar werk was verschenen. Ze was naar een kerkdienst geweest en nog niet teruggekomen. Wat later belde ze weer, nu om te zeggen dat ze een huilende Elsie aan de lijn had gehad, met op de achtergrond een schreeuwende man.

Stukje bij beetje kwam het verhaal naar boven. Elsie was naar de kerk geweest, en ergens in een uiterst luguber stukje Johannesburg had ze een openbare taxi genomen om naar huis te rijden. De taxichauffeur had er twee kameraden bij geroepen, en met z’n drieën hadden ze Elsie verkracht. Daarna hadden ze haar bankpasje gepakt en haar naar een geldautomaat gedwongen. Elsie was gaan gillen en uiteindelijk lieten ze haar gaan.

Elsie heeft aangifte gedaan. Kennissen hebben geld voor haar ingezameld. Ze krijgt psychische bijstand. De politie vervoert haar naar de hulpverlener, want Elsie durft niet meer over straat, laat staan in een openbare taxi.