Er valt niets te beleven op tv

Ze beweren dat televisie het invloedrijkste medium is, maar volgens mij is die uitspraak al weer lang achterhaald. Welk programma heeft er nog invloed? Nova? Twee Vandaag? Hart van Nederland? De televisie zet zelden nog iets in beweging - of het is iets truttigs. Zijn er nog regisseurs die school maken, zijn er programma’s die een grote maatschappelijke invloed hebben - is er iets dat iedereen nu eens ècht moet zien?

Nee.
Als Sonja een gouden beker van Tsaar Peter aan het volk toont, dan gaan er veel kijklustigen naar de tentoonstelling over Tsaar Peter, en als ik drie keer Connie Palmen hoor zingen, wil ik haar plaatje ook hebben. Maar zelfs dan: wat is de invloed of het effect?
Ik vind Paul Witteman een van de beste televisiejournalisten, maar hij doet niets anders dan op hoog niveau zijn journalistieke plicht. Daar blijft het bij.
De televisie is misschien wel het medium met de meeste invloed, maar niemand durft het te gebruiken. Onthullingsjournalistiek - kostbaar, moeilijk, wordt nauwelijks bedreven; de onthullingen die worden gedaan zijn eigenlijk weinig invloedrijk wat betreft maatschappelijke reikwijdte. En meningen hoor je op de televisie al helemaal niet, tenzij voor het amusement.
Veel is ook mislukt. Dertig jaar geleden werd er gezegd dat in de toekomst in elk klaslokaal een televisietoestel zou staan. Die staat er niet. En als hij er wel zou staan: schooltelevisie heeft al helemaal geen effect op het onderwijs.
Televisie zou ook bijdragen aan onze kunstzinnige vorming. Nog steeds zijn de stukken van Shakespeare die de BBC heeft gemaakt - inmiddels al weer twintig jaar oud -, hier wel aangekocht maar niet allemaal uitgezonden. Kunst krijg je op tv als het niks kost. De meeste kunstprogramma’s worden trouwens pas uitgezonden als iedereen naar bed is.
Maar goed, stel we hebben allemaal een video, dan nog krijg je je banden maar moeizaam gevuld met cultuur waar je iets aan hebt. Men spreekt er schande van dat Joop van den Ende zulke ordinaire programma’s maakt waaraan hij veel verdient, maar Van den Ende is wel bijna de enige die miljoenen in een zogenaamde intellectuele produktie durft te stoppen.
Ik zou best vijftig gulden per maand willen betalen voor een schitterende culturele zender, maar er zijn nog geen vijfhonderd mensen die met mij mee willen doen. De schuld van de afname van de invloed van de televisie ligt dus aan de zogenaamde intellectuelen zelf. Intellectuelen hebben namelijk geen financiële interesse, geen verantwoordelijkheidsgevoel (immers, je kan niet verwachten van dommeriken dat ze geld gaan geven aan iets wat ze niet willen zien), en eigenlijk ook geen smaak. Kijk je bij de kijkcijfers naar de uitsplitsingen naar opleiding en financiële draagkracht, dan blijkt dat juist hoger opgeleiden met een aardige portemonnee het heerlijk vinden om naar GTST te kijken. of naar Henny Huisman, of naar een fijne voetbalwedstrijd. Er wordt zo'n honderdtwintig miljoen betaald voor voetbalrechten. Het schijnt erg flauw te zijn om te laten zien wat je voor dat geld aan culturele programma’s zou kunnen brengen.
Maar waarom is dat flauw? Ik zeg toch niet dat de NOS of de NPS of welke omroep dat ook moet betalen? Ik laat hier alleen maar mee zien dat de invloed voorbij is. De computer zou het nu zijn, maar Internet is nog te traag en te ingewikkeld en te onbetrouwbaar om er invloed van te laten uitgaan. Het gevolg is dat de werkelijke intellectueel - het woord heeft een kwade reuk, jammer is dat toch - volstrekt alleen staat. Een paria. Maar dat wisten we al.
Hallo hallo wie stinkt daar zo?
De intellectueel.