Estse gezinswaardenpaus krijgt Poolse steun

Tallinn – Hij oogt als een doodgraver of een vroegoude ouderling van een zwaar gereformeerde gemeente. Over gevoel voor humor en relativeringsvermogen beschikt hij al helemaal niet en het progressieve deel der natie koestert een grondige afkeer van hem. Varro Vooglaid geldt niettemin als een behendig politiek poppenspeler en een van de meest invloedrijke personen van Estland. Een ‘status’ die hem lijkt te hebben geprikkeld om media die het wagen hem kritisch te volgen aan te pakken.

Vooglaid, van huis uit jurist, is voorzitter van de Perekonna ja Traditsiooni Kaitseks (saptk, ‘SA’ verwijst naar de rechtsvorm). Deze in 2011 opgerichte organisatie beoogt ‘de christelijke waarden, de traditionele maatschappelijke orde en de Europese culturele erfenis te verdedigen’. Het aartsconservatieve gezelschap, dat streeft naar een totaal verbod op abortus en homoseksualiteit in de ban wil doen, heeft in 2015 ook een webportaal opgezet met de ietwat ironische naam Objektiiv.ee. Het is uitgegroeid tot een rechts-nationalistisch platform dat ook proza van roemruchte alt-right-websites als Breitbart in het Ests vertaalt of als bron gebruikt. De saptk heeft lijntjes lopen naar ekre, de rechts-populistische Conservatieve Volkspartij, die sinds april van dit jaar meeregeert.

Een vraag die de Estse media regelmatig hebben opgeworpen is: wie financiert de verhoudingsgewijs kapitaalkrachtige saptk? Vast staat dat Vooglaid donaties heeft mogen ontvangen uit de nalatenschap van de Estse zakentycoon Aadu Luukas en van de Poolse Fundacji Piotra Skargi. Vooglaid, die ook is opgedoken in Polonia Christiana, een door Piotra Skargi uitgegeven tijdschrift, vindt daar niets vreemds aan: ‘De steun van de Polen voor onze inspanningen om op te komen voor de christelijk-conservatieve beginselen en waarden in de samenleving wortelt ondubbelzinnig in hun wens om de strijd tegen de invasie van de links-liberale revolutionaire ideologie te ondersteunen.’

De krant Eesti Päevaleht zocht echter verder en concludeerde dat de herkomst van andere giften, ten behoeve van het Objektiiv-portaal, volkomen onduidelijk is. Ook werd de vraag gesteld: bestaan er financiële banden met Moskou? Vooglaid ontwaarde pure laster en stapte naar de Raad voor de Journalistiek. Die oordeelde dat het dagblad zich te veel op speculaties heeft gebaseerd. Een andere uitspraak, door een rechtbank, zal Vooglaid minder tevreden hebben gestemd. Die bepaalde dat de jonge komiek Märt Koik alle recht had om in zijn satirische tv-programma te roepen dat de reactionaire goeroe ‘driemaal zo vaak aan homo-seks denkt dan de doorsnee homoseksuele persoon’.