Euromoord?

En hoe staat het in deze week van Europese verkiezingen met Paul van Buitenen, de Nederlandse ambtenaar die als een David de gigantische Europese Commissie velde? Hij blijkt op verkiezingstoernee langs de groene partijen van Europa. In Amsterdam treffen we hem op een GroenLinks-congres. Vooraf, aan de koffietafel vertelt hij van zijn laatste strubbelingen met de commissie. ‘Ik word op dit moment tegengewerkt’, zegt hij met droge kadans in zijn intonatie, ‘de Commissie probeert me het leven zo zuur mogelijk te maken.’

Van Buitenen is geen financieel controleur meer. Na een lange schorsing is hij overgeplaatst naar de gebouwendienst van de Commissie. Lastig, want hij is juist bezig met een vervolg op het rapport waarmee hij eind vorig jaar de Commissie opblies. Het Comité der Wijzen - ingesteld na bekendmaking van Van Buitenens eerste rapport - heeft hem daar speciaal om gevraagd. Maar zijn nieuwe baan berooft hem van zijn tijd en zijn toegang tot gevoelige gegevens. Van Buitenen: ‘De Commissie durft me natuurlijk niet te zeggen: jij mag niet voor hen werken. Dus draagt ze me een baan op die niets te maken heeft met controle.’ En hij krijgt brieven. 'Niet zomaar één brief, nee, de ene dag komt er een per aangetekende post, de andere dag per UPS-bode. En daar staat dus echt in: “Wij hebben gezien dat u een interview heeft gegeven en daarin heeft u gezegd met een nieuw bericht bezig te zijn. Mogen wij u er wel op wijzen dat u volgens de statuten verplicht bent om aanwijzingen voor fraude en onregelmatigheden onmiddellijk in te leveren.”(’ Maar dat ging Van Buitenen nou juist dóen. Alleen: bij het Comité der Wijzen en niet bij de Commissie. Van de week kreeg hij het weer eens aan de stok met Edith Cresson, de meest van corruptie beschuldigde commissaris. Van Buitenen bemachtigde twee computerprints waaruit bleek dat zij en de door haar in dienst genomen tandarts Bertholet op hetzelfde Brusselse adres stonden ingeschreven. Keurig leverde hij het in bij de budgettaire controlecommissie. Helaas: het document werd doorgespeeld naar Cresson. Zij diende een klacht in, die nu wordt onderzocht. 'Zo lopen er naast de tuchtprocedure ook allerlei mini-onderzoekjes tegen mij’, is hetmoedeloze commentaar van Van Buitenen. 'Maar’, grijnst hij, 'ik kan wel alvast zeggen dat ik nog een verrassing heb voor mevrouw Cresson. Er ís meer.’ Helaas wil Van Buitenen over dat meer van mevrouw Cresson nog niet uitweiden. En ook niet als het over andere zaken gaat. Het blijft bij een reeks uiterst geheimzinnige opmerkingen omtrent de geslotenheid van de Commissie: 'Stel dat iemand binnen de Commissie een seksueel misdrijf pleegt, dan vermoed ik dat de Commissie dat binnenskamers houdt.’ U bent een misdrijf op het spoor! 'Mijn misdrijf is met andere woorden ernstiger dan een seksueel misdrijf binnen de Commissie.’ Een moord? 'Er gebeurt in de Commissie nog wel eens wat, hè. Een aantal jaren geleden heeft een Italiaanse ambtenaar zich uit het raam gestort, vanwege fraudezaken binnen de Commissie. Een geval van zelfmoord, zo staat dat bekend. Maar hij kwam wel voor de ingang van het gebouw terecht, zodat iedereen die binnenkwam hem zou zien. Er zit daar een heel verhaal achter en ik zou daar graag in mijn rapport over willen schrijven. Maar of dat lukt? Het is nu erg moeilijk om aan bewijzen te komen.’