TELEVISIE

Fans

Zomer draait door

Michael Jackson ging dood en dus belde ik mijn dochter. Om te condoleren en door het stof te gaan. In de Zevenjarige Cultuuroorlog (1979-1986) in huize Kooi was de King of Pop een centraal strijdpunt. Natuurlijk keken we naar hem en mocht hij aan haar muur, maar hoon was de prijs die ze betaalde. Een Monteverdi-minnaar als vader is echt niet alles. Zeker niet als die de verrukkelijke klassieke erfenis krampachtig wil doorgeven. Toch is daar niet alles mee gezegd. Georges Brassens en Blakey’s Jazz Messengers behoorden ook tot mijn repertoire. De eerste keer Bob Dylan was verpletterend. Terwijl later Beatles en Stones de lichte muze lauwerden. Maar Michael? Nee. Dat hoge stemmetje, dat gejank, dat meisjesachtige, dat curieuze uiterlijk, die hand op de pik, die glitter – het viel allemaal onder ‘ordinair’ en erger was er niet in het nette arbeidersgezin waaruit ik stam en dat ik maar ten dele ben ontgroeid.
Ze moest hartelijk lachen. Michael is al lang niet meer dan jeugdsentiment. En mijn schuldgevoel over cultureel correcte terreur nuanceerde ze: in 1982 had ik in Londen Thriller voor haar gekocht terwijl die hier nog niet uit was – wat onder vriendinnen statusverhogend werkte.
Ben ik nu bekeerd tot Jackson? Nee. Ik aarzelde zelfs of ik wel zou kijken naar het herdenken. Deed het toch, bij De zomer draait door, en werd zowel beloond als verbijsterd. Poprecensent Saul van Stapele maakte duidelijk wat Jacksons historische belang en aandeel in de ontwikkeling van de popmuziek was. En ja, als iemand met kennis van zaken en liefde voor de materie spreekt over wat hem bezighoudt (van Etruskische opgraving tot faraomier), dan opent dat oog en oor. Dus ontdekte ik dat we de verhaal vertellende videoclip aan hem danken en zag hoe onovertroffen de zijne gemaakt waren. Met dédain had ik de moonwalk als gimmick afgedaan om nu te zien hoe verbluffend die nog altijd is en om het gegil uit de zalen waarin hij die vertoonde beter te begrijpen. Daarbij geholpen door een Jakhals die bij een dansleraar langs ging om het kunstje te leren. De egotrippende Jakhals (kenmerk van die hele diersoort in de Vara-vooravond) bakte er niets van, maar ook de leraar kwam niet in de buurt. Van die en andere onderdelen zullen de fans die het studiopubliek vormden genoten hebben.
Maar terecht wilde het programma niet heen om de spanning tussen King of Pop en Wacko Jacko en dat leidde tot gemor. Cosmetisch chirurg en psychiater ontleedden hem en wie rouwt zit niet te wachten op een analyse van zijn idool als Geval. Dus had het meisje uit het publiek gelijk toen ze inbrak in het gesprek. Ze vond het respectloos dat het fragment waarin Jackson zijn tegenspartelende baby uit het raam laat hangen werd vertoond. Op zichzelf was het te verdedigen dat je het fragment laat zien, maar dat je het eindeloos herhaalt tijdens een gesprek over ’s mans ziel is demagogisch, populistisch, ordinair en televisie van het laagste allooi. Daar stond iets tegenover: prompt verloor presentator Froukje Jansen voor even de kramp die haar voor dit werk ongeschikt maakt. Opeens werd ze normaal, zag je wat de tv in haar gezien moet hebben – en dat gewoon door excuses aan te bieden. Benieuwd hoe regie en redactie over deze daad van fatsoen denken. De aflevering stond zondag nog steeds niet op Uitzending gemist. Uit schaamte, uit woede over Froukjes verraad of gewoon om technische redenen?