Opheffer 

Geef ze voedsel om te kauwen

Medium opheffer de 20keuze

Hoe vrouwen stemmen is interessant. Ik dacht eigenlijk dat vrouwen erg op uiterlijk zouden stemmen. Bos ziet er leuker uit dan Balkenende, dus stemmen ze Bos. Of: moderne vrouwen kunnen zich identificeren met Femke Halsema, dus stemmen ze Halsema.

Dit is niet zo. Mijn eigen onderzoek heeft uitgewezen dat mannen zo stemmen.

Man: ‘Bos is eigenlijk een nicht, daar ga ik niet op stemmen.’

Andere man: ‘Rutte is ook een nicht. Daar ga ik dus ook niet op stemmen.’

Man: ‘Dan moet ik wel op Marijnissen stemmen.’

Vrouwen daarentegen willen erover praten.

Vrouw: ‘Het gaat slecht met het onderwijs. Dus ik kies voor de partij die het meest aan onderwijs doet.’

Andere vrouw: ‘Dan kom je uit bij Femke Halsema. Maar die is weer voor het egaliteitsprincipe in het onderwijs. Dat kansarmen in het onderwijs bevoordeeld moeten worden, een diploma voor iedereen…’

Vrouw: ‘Wat de pvda vroeger wilde, onder Van Kemenade, Ritsen, staatssecretaris Adelmund, Netelenbos… Dat heeft het onderwijs vernietigd.’

Andere vrouw: ‘Er wordt niet precies verteld wat GroenLinks met het onderwijs wil. Daarom weet ik niet of ik op Halsema ga stemmen. Ik wil ook dat dat artikel 23 van de baan gaat.’

Vrouw: ‘Dan kun je dus ook al niet meer stemmen op D66. Lousewies wilde artikel 23 afschaffen, Pechtold weer niet. Dan kom je toch uit bij de vvd.’

Andere vrouw: ‘Als d66 Lousewies nog had gehad, had ik op d66 gestemd…’

Vrouw: ‘Ja, ik ook… Nu weet ik het niet.’

De x-factor – de laatste modieuze onzin, een ander woord voor charisma waarschijnlijk – is eigenlijk helemaal niet van belang. Sowieso is charisma niet echt van belang. Toevallig zag ik in Frankrijk een televisieserie over De Gaulle waarin Sartre ook nog een rolletje speelde. Twee mannen van wie in die tijd werd gezegd dat ze een enorm charisma hadden. Als je de televisiebeelden nu zag, was er werkelijk niets meer van over. Sartre was een murmelaar, De Gaulle – in 1958 – maakte absoluut een zwakke indruk, hoewel hij nog wel prachtig kon formuleren.

Charisma is een modeverschijnsel. Zie je over tien jaar de beelden van Fortuyn, dan begrijp je niets meer van zijn invloed. Kijk naar Kennedy, Churchill, Hitler – ze maken een absurde indruk. Wanneer ik zeg dat charisma niet echt van belang is, dan is dat niet geheel waar. Ik bedoel ermee dat je er eigenlijk geen rekening mee kunt houden. Ik herinner me Balkenende nog van vier jaar geleden – een ramp van een man, zeker in vergelijking met Wouter Bos. Bos voldeed aan alle voorwaarden voor een charismatisch leider: ziet er vlot uit, overhemdje open, formuleert scherp en melodieus – en een tijdje geleden redde hij het ook met de gemeenteraadsverkiezingen die in wezen voor hem niet van belang waren. Balkenende is nog steeds dezelfde kruk, maar opeens – waarschijnlijk omdat hij slim in de markt wordt gezet als een winnaar – wordt het kleinste grapje gezien als een geweldige conference, terwijl het eigenlijk pijnlijk is om te zien, zeker als je beseft dat deze man straks ons land weer gaat leiden. Dat komt door de mannen die denken: ach, hij is een kruk, dus geen seksuele bedreiging en hij heeft ervoor gezorgd dat ik weer geld in mijn beursje heb, dus ik stem op hem.

De vraag is dan: hoe komt het dat Bos dat ‘charisma’ heeft verloren? Het moet aan de vrouwen liggen. Bos geeft aan de vrouwen geen voedsel om te kauwen. Vrouwen lezen, vrouwen houden zich bezig met het onderwijs, het integratiedebat gaat hoofdzakelijk om vrouwen en wordt door vrouwen (Hirsi Ali, Verdonk) gevoerd. Bos moet in die laatste week de vrouwen aanspreken. Hij moet de discussie op een intellectueel veel hoger niveau brengen. Hij moet zijn excuses aanbieden voor de onderwijspolitiek van de afgelopen twintig jaar en vervolgens moet hij met een schitterend alternatief komen waardoor vrouwen weer vertrouwen in hem krijgen. Hij moet zich afzetten tegen Balkenende en Verhagen. Hij moet op ze schelden, hij moet grof zijn, maar slim. Vrouwen moeten van hem houden.

beeld milo