MUZIEK

Gekunstelde overbodigheden

I Am Kloot

Mooie muziek kan prachtig zijn, maar ook stomvervelend, oersaai of zeer vermoeiend. Het resultaat ligt vaak aan de intentie van de maker. In een recent kranteninterview met regisseur Paul Verhoeven over Igor Strawinsky spreekt Verhoeven over zijn weerstand ‘tegen emotion facile, tegen het gemakkelijke scoren’. Verhoeven bewondert de componist, omdat het bij hem gaat om de muziek alleen en niet om de vertolking van emotie. Volgens hem is het juist de schoonheid van de muziek zelf die ontroering oproept. Vrij vertaald is het een pleidooi tegen effectbejag.
Hoewel misschien niet complex genoeg voor Verhoeven zou hij de eerste platen van I Am Kloot uit Manchester volgens deze maatstaf wel kunnen waarderen. Op Natural History (2001) en I Am Kloot (2003) grossiert de driekoppige band rond John Bramwell in solide en goed in elkaar gesmede popliedjes. Ze hebben vaak een melancholieke inslag, maar nergens het doel om sentiment op te wekken. De voor het groepsgeluid karakteristieke stem van Bramwell klinkt even warm en helder als zelfbewust en naturel. Hij beroert vanzelf.
Sinds het wat vlakkere Gods & Monsters (2005) blijkt de formule echter enigszins uitgewerkt. Een echte oplossing heeft I Am Kloot tot op heden niet gevonden. Op haar vorige plaat Play Moolah Rouge (2007) probeerde de groep haar sterke live-reputatie nog te benaderen door alle nummers met elkaar gelijktijdig in te spelen. Met het vijfde album Sky at Night gooit I Am Kloot het nu weer over een heel andere boeg. Dat levert een nogal gekunsteld eindresultaat op.
Het wat ruigere geluid van de vorige plaat heeft plaatsgemaakt voor strijkers en de producers zijn Guy Garvey and Craig Potter van Elbow, een band die zweert bij het mooi gemaakte liedje. Wat I Am Kloot nu met bovengenoemde groep en gelijkgestemden als Snow Patrol en Coldplay gemeen heeft, kun je in het algemeen omschrijven als: 'klinkt verzorgd, maar er is geen moer aan’. Behalve dat doodslaande effect maskeert de te geproduceerde muziek van Sky at Night een gebrek aan kwaliteit in de nummers of helpt ze om zeep wat daarvan aanwezig is. Een ballad als To the Brink is al zo zoet dat het in ieder geval geen violen nodig heeft. De orkestrale intermezzo’s maken Lately irritant bombastisch. Op de lusteloze afsluiter Same Shoes lijkt de band wel moe van zichzelf.
Jammer, want soms slaagt I Am Kloot er weer even in te overtuigen. Op een liedje als Fingerprints weet de band (met blazers) bijvoorbeeld als vanouds de juiste spanningsboog te creëren en vast te houden. Ook het subtiele, ingetogen The Moon is a Blind Eye is raak. Het blijft echter een raadsel waarom het weliswaar zeer fraaie Proof, na zeven jaar, nu opnieuw op plaat verschijnt. Deze mindere versie staat misschien wel symbool voor het te behaagzieke Sky at Night. Het is een van de geforceerd aandoende overbodigheden die laten horen dat in dit geval meer een heel stuk minder is.

I Am Kloot, Sky at Night, label: Shepherd Moon/PIAS