Geld strooien in Roemenië

Boekarest – Op de eerste dag van oktober stapte Dan Diaconescu het ministerie van Financiën binnen. Hij kwam omgerekend drie miljoen euro afleveren. In cash. Diaconescu is een relatief jonge mediamagnaat en bezit onder meer het commerciële televisiestation otv. Sinds twee jaar heeft ‘DD’, zoals hij in Roemenië te boek staat, zichzelf ook uitgevonden als politicus en leidt hij zijn eigen volkspartij Partidul Poporului. En op zondag 9 december, de dag dat DD 45 jaar wordt, moet de PP hoge ogen gooien bij de parlementsverkiezingen.

Diaconescu werkt daarom hard aan zijn Robin Hood-status. Met ongebreideld populisme probeert hij stemmen te vergaren. De geldverstrekkers van het Internationaal Monetair Fonds zullen met argusogen kijken naar het programma van Diaconescu. Enkele maanden terug ging het imf akkoord met een lening van vijf miljard euro aan Roemenië op voorwaarde dat het geld ‘met beleid’ zou worden behandeld.

De miljoenen die Diaconescu afgaf op het ministerie waren voor de arbeiders van de Oltchim-fabriek, een chemicaliënconcern dat hij een week daarvoor zou hebben overgenomen van de staat. De deal was echter nog niet helemaal rond en om angst voor een ontslaggolf weg te nemen had Diaconescu beloofd hun salarissen tot het eind van het jaar te zullen betalen. Voor zo’n 45 miljoen euro mocht DD een meerderheidsbelang in Oltchim nemen; de Roemeense overheid zit immers om geld verlegen en Oltchim kampt met een schuldenlast van naar schatting zevenhonderd miljoen euro.

De overeenkomst raakte echter al snel van de baan en beroert nog steeds de gemoederen. Volgens Diaconescu gaat de deal niet door omdat de contracten nog vol fouten en omissies zitten, premier Victor Ponta zegt daarentegen dat Diaconescu maar niet met het geld over de brug komt. Zo is een zeer kostbaar nationaal vraagstuk verworden tot een politiek spel, waar de Roemeense kiezer met moeite doorheen kan prikken. Moddergooien doen de huidige toppolitici al het hele jaar, met als dieptepunt het feit dat president Traian Basescu al twee keer aan een afzettingsprocedure is ontsnapt. Premier Ponta, populair onder het volk, is verantwoordelijk voor de laatste poging. De president en de premier zijn inmiddels elkaars aartsvijanden.

De parlementsverkiezingen staan daarom niet zozeer in het teken van wie de grootste partij wordt, maar of Basescu iemand anders tot zijn nieuwe premier kan benoemen om die lastige Ponta te kunnen lozen. En ook al lijkt de sociaal-democraat Ponta een grote zege te kunnen opeisen, als hij niet vijftig procent van het electoraat voor zich wint, zal de conservatieve Basescu zijn kans schoon zien om hem na zondag te vervangen. Bijvoorbeeld door Diaconescu, wiens Volkspartij naar verwachting glorieus debuteert met vijftien procent van de stemmen.