Goed genoeg

Seku Conneh is een piepjonge profvoetballer bij Fortuna. In een bekerwedstrijd bij ASV De Dijk werd hij door het thuispubliek ontvangen met ‘oerwoudgeluiden’, eufemisme voor nabootsing van geluiden die apen maken. Een groepsselfie die Leroy Fer nam met andere gekleurde spelers van het Nederlands elftal leverde een twittergolf van verontwaardiging op, waaronder het onderschrift: FC Aap.

Medium 22feb foto anousha nzume en henk fraser a cc 82 copyright wim kluvers

Zelfde prijsklasse. Nooit Robin van Persie zo onthutst en boos gezien als in zijn walgend commentaar op dit riooldenken. Maar ja, die is dan ook met een Marokkaanse getrouwd, zal het anti-Fer-twitterleger wel redeneren.

De weerleggende waarde daarvan is nul, maar dat eigen ervaringen het vermogen tot empathie kunnen vergroten is op zichzelf niet onwaar. Jongerenwerker Khalid Elabassi kent Seku bijvoorbeeld goed van het Utrechtse Kanaleneiland waar het joch fanatiek straatvoetbalde. Elabassi had uiteraard vaker gehoord over wedstrijden waarbij publiek zich misdroeg tegen zwarte voetballers, maar ja, dat neem je ter kennisgeving aan. Nu overkomt het een van zijn vroegere pupillen en beseft hij pas echt hoe schandalig het is. Seku zat er in eerste instantie niet zo mee: hij is altijd geconcentreerd op het spel en als je je laat afleiden door ‘randzaken’ heb je jezelf en je team ermee. Maar dat de knvb de zaak eerst hoog opnam, om daarna geen maatregelen te nemen vanwege het feit dat de club zelf de zaak had opgepakt, dat lijkt hem achteraf toch niet helemaal verdedigbaar.

Beide kwesties kwamen kort voorbij in de eerste aflevering van het nieuwe ntr-programma Uitgesloten over vooroordelen en discriminatie, gewijd aan voetbal. Theatermaakster Anousha Nzume spreekt in die reeks met mensen die de dupe zijn van achterstelling, vraagt wetenschappers om verklaringen voor het verschijnsel en vraagt betrokken instanties tekst en uitleg over concrete gevallen. Hier deed ze dat vooral met en voor Alami Ahannach, die betaald voetbal speelde bij Emmen, mvv en Telstar en nu assistent-trainer bij die laatste club is. Hij had zich nooit gediscrimineerd gevoeld tot hij ten vierden male niet werd toegelaten tot de knvb-cursus die opleidt voor coach betaald voetbal. Zonder die opleiding en afsluitend diploma kan hij geen hoofdcoach worden. Hij is ervan overtuigd dat hij met andere naam, religie en uiterlijk wél was aangenomen omdat jongens met een minder cv als speler en trainer wel zijn toegelaten. ‘Ik vind mezelf goed genoeg.’

Alami ging met Anousha mee naar Zeist, maar mocht niet meedoen aan het gesprek met directeur Bert van Oostveen. Die overigens niet kon antwoorden op de vraag waarom Alami buiten moest wachten. Dat deed, buiten beeld, de persvoorlichter: ze gaan nooit met individuele afgewezenen in debat. Wel erkende Van Oostveen dat gesprekken met Stanley Menzo en Clarence Seedorf hem de ogen hebben geopend voor ‘blokkades’ die die iconen op grond van hun huidskleur bij het trainerschap waren tegengekomen. Wat niet wegnam dat de knvb niet discrimineert: ‘Als Alami is afgewezen, dan puur op kwalitatieve gronden.’ Zoiets valt lastig aan te vechten. Soms moet ook ik een Marokkaanse student een onvoldoende geven voor cultuurfilosofie. Ook als Alami kwalitatieve tekortkomingen zou hebben en zich onterecht gediscrimineerd voelt, de algemene zaak die wordt aangekaart is belangrijk en speelt op veel maatschappelijke terreinen. In volgende afleveringen, over sollicitaties, verzekeringsmaatschappijen en het ‘schooladvies zonder Cito’ gaat het soms ook over ‘kleur’, soms over discriminatie vanwege leeftijd of obesitas. De ntr blijft onverstoorbaar ‘politiek correct’. Terecht.


Zondags, NPO 2, 16.25 uur


Beeld: Anousha Nzume in het tv-programma Uitgesloten (Wim Kluvers)