Economie

Griekse misverstanden

Iedere Nederlander mag de komende jaren zo'n driehonderd euro overmaken op de bankrekening van de Griekse staat. Nederland betaalt 4,7 miljard euro mee aan de historische lening van in totaal tachtig miljard euro van de eurolanden, waarmee de leugenachtige en onverbeterlijke Grieken hopelijk worden gered. Dat voelt beroerd, en het zou vreemd zijn als er geen groot politiek rumoer om zou ontstaan - inclusief Geert Wilders die uit de euro wil stappen. Maar om die discussie helder te houden, hier drie misverstanden over de hulp aan Griekenland

  1. We redden Griekenland.
    Mis. We helpen Griekenland, maar we redden onze banken. Europese banken zitten tot de nek in Grieks schuldpapier. Op Franse, Duitse en Nederlandse bankbalansen staat voor meer dan honderd miljard euro aan vorderingen op Griekenland. In de rest van Europa ligt voor nog eens een kleine honderd miljard aan obligaties en ander schuldpapier bij de banken.
    De Europese banken kunnen een harde schuldsanering van Griekenland niet aan. Bij zo'n operatie hoort dat de schuldeisers genoegen nemen met minder dan honderd procent terugbetaling. De waarde van de Griekse obligaties op de bankbalansen keldert. Banken moeten afschrijven op hun obligatieportefeuille. De net wat herstelde reserves van de banken schieten weer onder de streep. Banken kunnen geen geld meer uitlenen aan investeerders, of gaan zelfs failliet. Een nieuwe kredietcrisis is begonnen.
    De eurolanden geven de hulp aan Griekenland niet uit medelijden of uit een gevoel van Europese solidariteit. Het is puur eigenbelang. Redt Griekenland nu, of redt de banken straks voor veel meer geld.
    Overigens lijken de Britten de grote profiteurs te worden van de nu afgesproken reddingsoperatie. Alleen eurolanden betalen eraan mee, terwijl Britse banken voor twaalf miljard euro aan Griekse schuld bezitten. Ze mogen op de bagagedrager mee, en hoeven niet te trappen.

  2. We hebben een keuze.
    Het idee dat we er ook voor zouden kunnen kiezen om de Grieken níet te helpen, en dat het dan ons niets zou kosten is fictie. Schuld wordt altijd betaald. Uiteindelijk komt de schuld terecht bij een solvabele partij die wel kan betalen. Dat klinkt als een cirkelredenering, maar het is een ijzeren wet. Als de Grieken niet meer betalen en er een harde schuldsanering wordt georganiseerd, gaat de schuld van de Grieken over op de schuldeisers. Dat zijn in dit geval voornamelijk de Europese banken. Die hebben onvoldoende kapitaalreserves om dat verlies te absorberen en dreigen kopje onder te gaan. Als de overheid vervolgens weigert om de banken te redden, is de Griekse schuld weer niet weg, maar komt terecht bij de spaarders en aandeelhouders van de banken, die kunnen fluiten naar hun geld.
    Als de spaarders en aandeelhouders niet kapitaalkrachtig genoeg zijn om dat verlies aan te kunnen, komt er een stroom van persoonlijke faillissementen op gang. Rekeningen blijven onbetaald en de schuld gaat over op bijvoorbeeld de verzekeraars en energiebedrijven die aan de wanbetalers hebben geleverd. Zo wordt het probleem steeds doorgeschoven, net zo lang totdat het bij een partij is beland die het verlies kan nemen. Uiteindelijk is het de staat die via misgelopen belastinginkomsten een groot deel van de rekening betaalt.
    Door de Grieken niet te redden kunnen we de rekening wat voor ons uitschuiven, maar afgerekend wordt er toch. Het voordeel van nu de Grieken helpen is dat er zo een gerede kans ontstaat op een rustige afwikkeling van het probleem.

  3. Griekenland uit de euro gooien helpt.
    Het zou natuurlijk fantastisch zijn als we de Grieken bij kop en kont konden pakken en met een ferme zwaai het eurogebied uit konden mikken. Griekenland is in 2001 met leugens en bedrog de euro in gerommeld. Ze verdienen het om er ongegeneerd weer uit te worden gegooid. Ga maar weer terug naar die gammele drachme!
    Het zou een heerlijk gevoel van rechtvaardigheid geven voor de burgers van het eurogebied. Maar aan het schuldprobleem zou het weinig veranderen. Sterker: herinvoering van de drachme maakt terugbetaling van de schulden (die uiteraard in euro’s blijven luiden) alleen maar moeilijker. De waarde van zo'n nieuwe drachme zou direct flink duikelen, waardoor de schuldenberg vanuit Grieks oogpunt nog hoger wordt.
    Bovendien kunnen we Griekenland helemaal niet uit de euro gooien. Het Europese Verdrag biedt daarvoor geen enkele opening. Jammer maar helaas.