De Groene Live #26: Strijd om de ziel van Amerika. Kijk woensdag om 20.30 naar de live-uitzending. Meer informatie

Groene bemoeizucht in Kreuzberg

Berlijn – Een meisje in bikini dat voor badmode reclame maakt, is oké. Een meisje in bikini dat een ijsje eet, niet. Daar ligt voor de Groenen-fractie in de stadsdeelraad Friedrichshain-Kreuzberg de grens tussen neutrale en seksistische reclame. Trouwens, een vrouw in de keuken valt volgens de groene moraalwachters ook in de categorie ‘bevestiging van stereotypen’.

De stadsdeelraad, waar Groenen, spd en Piratenpartij tezamen een ruime meerderheid hebben, pikte een initiatief uit de bevolking op om stereotyperende reclame uit het stadsdeel te weren. Dat richt zich niet alleen tegen wulpse vrouwen maar ook tegen mannen met een sixpack-buik die auto’s aanprijzen.

Let wel, het gaat alleen om reclame waar het stadsdeel wat over te zeggen heeft. Welgeteld vier billboards. De rest van de reclame in het stadsdeel is geprivatiseerd en valt onder de onafhankelijke reclameraad. ‘Je kunt keukenmachines toch alleen in de keuken afbeelden’, zegt de raad, ‘en ze worden vaak bediend door vrouwen.’

Het groen-rood-oranje stadsdeel blonk al eerder uit in overdreven bemoeizucht. Bij de laatste verkiezingen pleitten de Groenen voor een kliklijn waar burgers konden melden wanneer een woning in hun pand van parket en tegels werd voorzien. Het probleem: zulke saneringen drijven de huren omhoog en verdringen de minder draagkrachtige bewoners uit de buurt.

Nu is de zogeheten yuppificering van hippe wijken als Friedrichshain-Kreuzberg inderdaad een probleem. Het schrikbeeld is dat Berlijn de kant opgaat van Londen en Parijs, waar het wonen voor jonge starters onbetaalbaar is geworden. Voorlopig is het nog niet zo ver: de huren stijgen gematigd en Berlijn kent nog veel onontgonnen wijken.

Maar er zijn verontrustende signalen. De Berlijners namen onlangs met verbazing kennis van berichten in The New York Times en Rolling Stone dat Berlijn inmiddels ‘uit’ zou zijn. Het is niet langer het paradijs voor jonge creatievelingen, waar het leven goedkoop is en de inspiratie op straat ligt. De Amerikaanse trendwatchers adviseren Ulan Bator en Pjongjang.

De New Yorkse auteurs zijn vooral verbijsterd over de manier waarop in Berlijn nieuwkomers worden begroet. In Kreuzberg zouden mensen met rolkoffers met rotte tomaten zijn besmeten. En in een aanpalende wijk prijken leuzen als ‘Schwaben raus’ op de huizen. Taferelen die volgens de auteurs in New York ondenkbaar zijn.

Ondertussen hebben spd en Groenen in het Berlijnse stadsbestuur verordeningen bepleit die het tijdelijk onderbrengen van bezoekers in woonhuizen moeten indammen. Daar staat tegenover dat de Groenen hun voorstel om reclame te censureren inmiddels schielijk hebben ingetrokken. Berlijn blijft worstelen met zijn kosmopolitische imago.