Ingezonden brieven

Grrr

Karel van het Reve

Je zou alle depreciërende adjectieven uit Kees ’t Harts artikel over Karel van het Reve (in De Groene Amsterdammer van 10 januari) achter elkaar kunnen zetten, net als de gelijksoortige substantiva. Je krijgt dan twee dwaze, humorloze rijtjes. Een mengeling is ook mogelijk. Zoals deze: «retorisch vertoon, ronkende wijsneuszinnen, absurd doordrammen, sterk gedateerde stukjes, veel te felle polemiek, krankzinnig potsierlijk…»

Marcus Bakker redivivus!

Verder kun je je afvragen of epitheta als bovenstaande behalve aan het epitheton-zijn ook niet lijden aan het manco van een nietszeggende werking.

Je kunt deze kwalificaties namelijk stuk voor stuk ook toepassen op een superieure schrijver als Multatuli zonder dat je daarmee iets afdoet aan zijn grootsheid.

Het verschil tussen Multatuli en Karel van het Reve is dat Multatuli nooit «grijnzend, overdreven stoer en vooral ironisch» in de camera heeft gekeken. Dat komt hierdoor dat je in Multatuli’s tijd langdurig moest poseren en je dus niet al die tijd grijnzend, overdreven stoer en vooral ironisch in de camera kon kijken.

P.J. KUIPER, Amsterdam

Au pairs

Bij het «Drama in het gastgezin» dat Margreet Fogteloo schetst (in De Groene Amsterdammer van 10 januari) willen we graag een paar kanttekeningen maken.

We zijn het er snel met elkaar over eens dat de voorzieningen voor kinderopvang in Nederland gebrekkig zijn. Waar ouderschap en arbeid met elkaar in conflict raken, is werk aan de winkel. Zeker voor een kabinet dat de emancipatie als een voltooid project beschouwt.

Maar het persoonlijke drama van Fogteloo gaat goeddeels voorbij aan de eigen verantwoordelijkheid van de ouder voor zijn of haar kind. In wat voor positie beland je wanneer je die te grabbel gooit voor je eigen loopbaan of sociale leven? Hoe kun je ooit goedpraten dat je je kinderen bij wijze van «gok» in handen geeft van een ander? En dat je, ook als een van je kinderen getraumatiseerd raakt, door blijft gokken?

Fogteloo hekelt de overheid, beschuldigt de au pairs, maar laat zichzelf buiten schot. De ouderlijke macht en het recht van een kind op zorg en bescherming zijn in onze samenleving onlosmakelijk met elkaar verbonden.

MONIEK RUMP & DINGEMAN KUILMAN, Alkmaar

Koerden

In het artikel «Ballet in Bagdad» (in De Groene Amsterdammer van 10 januari) beschrijft Joeri Boom wat een Koerdische Alleingang in de weg staat. Onder meer dat te veel landen in de regio bang zijn dat ook hun Koerden dan de smaak van de onafhankelijkheid te pakken krijgen. Dat Amerika hiermee rekening moet houden (vooral met bondgenoot Turkije) staat vast. Dat is een reden die de Amerikanen ervan weerhoudt de Koerden autonomie te geven.

Er zijn echter twee andere redenen die vrijwel nooit gehoord worden. Ten eerste is er de te verwachten reactie vanuit de Arabische wereld op een Koerdische afscheiding ten tijde van de Amerikaanse verantwoordelijkheid over het gebied: zie de imperialisten hun vuile spel spelen, de Arabische natie wordt zienderogen afgebroken; eerst Palestina, nu de Koerdische provincie, en ze zijn ook al bezig Zuid-Soedan af te pakken.

Ten tweede, en belangrijker omdat het in direct verband staat met de belangen van Washington, zou een Koerdische afscheiding in Irak het sjiïtische aandeel in de Iraakse bevolking (nu al zestig procent) een overweldigende meerderheid geven. In dat geval wordt het voor de Amerikanen onmogelijk om de sjiïeten nog langer wijs te maken dat de macht netjes verdeeld moet worden in het relatieve voordeel van de minderheid. Het ligt voor de hand dat dit het doemscenario voor de Amerikanen is, en een evidente factor van belang in de Amerikaanse behandeling van de Koerdische kwestie.

ROBBERT WOLTERING, Amsterdam

Alfabet der angsten

Als de letter P in het alfabet van de angst in het Kerstnummer van De Groene Amsterdammer een verwijzing moet bevatten naar een album van Asterix, dan is die verwijzing fout. Het waren de Vikingen die bang gemaakt wilden worden, en het was een bange jongeman uit Lutetia die daar niet in slaagde. Overigens komt in het album ook geen kreet voor als: «Galliër, maak me bang!» Wel staat er: «Maak ons/me bang!»

B. VAN BEZOOIJEN, Spijkenisse

MuziekGroep Nederland (5)

Naar aanleiding van de discussie over MuziekGroep Nederland (in De Groene Amsterdammer van 10 januari) schrijft Peter-Jan Wagemans, lid van Componisten 96, dat het Nationaal Pop Instituut vraag tekens zou zetten bij het functioneren van Buma en dat de Tweede Kamer eens moet kijken of de monopoliepositie van Buma niet heroverwogen zou moeten worden.

Afgezien van het feit dat twee Buma’s alleen al uit kostenoverwegingen uiterst onwenselijk zouden zijn, doelt Wagemans vermoedelijk op de door het Popinstituut georganiseerde Salon Fantasio, die op 16 december 2003 plaatsvond onder de titel «De macht van Buma». In dit discussieprogramma beantwoordde de directievoorzitter van Buma, Cees Vervoord, alle vragen van voor- en tegenstanders over diverse onderwerpen die onder meer met repartitie van Buma te maken hadden. Deze discussie is te beluisteren op www.popinstituut.nl.

Het ware beter dit soort open discussies met elkaar te voeren in plaats van te proberen de naam van het Nationaal Pop Instituut te «gebruiken» in een vrij heilloze discussie in de media.

JAAP VAN BEUSEKOM, Amsterdam

Nationaal Pop Instituut

Kisakürek

Margreet Dorleijn en Hanneke van der Heijden schreven een zeer leesbaar en informatief profiel van de Turkse dichter Kisakürek, getiteld «Poëet achter Turks terrorisme» (in De Groene Amsterdammer van 13 december 2003). Op sommige punten — ook dat mag een verdienste heten — vraagt het om een vervolgartikel waarin die punten worden uitgewerkt. Zo maakt de slotpassage nieuwsgierig naar aard en inhoud van de actie van de Messias-achtige figuur (een soort mahdi?) waarnaar Kisakürek blijkbaar uitzag. Ook de verwijzing naar het platonisme als bron van het soefisme (en de mogelijke verwantschap met het ook in «mainstream» christendom nog voortspokende neoplatonisme) vraagt om een vervolg. En dat geldt eveneens voor de laconieke constatering dat de door Kisakürek gehoopte omwenteling van bovenaf opgelegd zal worden (niet anders dan de «kemalistische hervormingen»).

KEES VAN DUIN, Goes