Hardhitters

Het was in 2004 dat Karl Rove, het meesterbrein achter de verkiezingsoverwinningen van George W. Bush, verklaarde dat hij het land rijp achtte voor een permanente Republikeinse meerderheid. Maar al in 2006 verloren de Republikeinen hun meerderheid in de Senaat. In 2008 gingen ook het presidentschap en het Huis van Afgevaardigden naar de Democraten.

Sindsdien is binnen de Republikeinse partij een aloude ideologische strijd opgelaaid: tussen de gematigde conservatieven en zeg maar de ‘hardhitters’, de ideologen die hun gifpijlen richten op alles dat en iedereen die zich niet schikt naar hun conservatieve ideeën. De afgelopen decennia hebben steeds de hardhitters de overhand gehad, gesterkt door de electorale successen van Reagan en Bush jr. De nieuwe politieke realiteit zet echter de deur weer open voor de meer gematigden in de partij – voorzover die geen Democraten of Independents zijn geworden.

Een voorproefje van deze strijd vond deze week plaats in het anderszins onbeduidende 23ste district van de staat New York. Daar kwam een Congreszetel beschikbaar toen president Obama de Republikein John McHugh tot staatssecretaris voor het leger benoemde. Het district heeft sinds 1871 geen Democraat meer naar het Huis van Afgevaardigden uitgezonden, maar stemde tijdens de laatste presidentsverkiezingen zowaar voor Obama. Reden voor het lokale Republikeinse partijbestuur om een gematigde kandidaat aan te wijzen, Dede Scozzafava.

Het leek een verstandige keuze. Scozzafava kreeg de steun van voormalig Speaker of the House Newt Gingrich, nog altijd een gezaghebbende stem in de partij, en van het nationale partijbestuur. In de eerste peilingen leek Scozzafava de gedoodverfde winnaar van het District – met ruime voorsprong op de Democraat Bill Owens en Doug Hoffman, kandidaat van de zeer rechtse Conservative Party.

Totdat de hardhitters in de partij zich gingen roeren. Eerst waren het bloggers, toen radiotalkshowhosts en toen kabelzender Fox News: Scozzafava bleek voor abortusrechten en het homohuwelijk, en niet noodzakelijkerwijs voor belastingverlagingen. Kortom, Scozzafava was ‘geen echte conservatief’. Nationale figuren als Sarah Palin en Tim Pawlenty, beiden potentiële presidentskandidaten, evenals de Club for Growth en de Gun Owners of America, spraken vervolgens hun steun uit voor Hoffman, de meest rechtse kandidaat.

Daarmee was het pleit vrij snel beslecht. Drie weken later was Scozzafava haar voorsprong kwijt en gingen Hoffman en de Democraat Owen nek aan nek. In de nieuw ontstane situatie was Scozzafava opeens de derde kandidaat, die niet meer kon winnen maar door in de race te blijven wel de Democraat aan de zetel dreigde te helpen. Afgelopen zaterdag trok ze zich terug.

Interne strijd voorlopig gestreden, zo lijkt het. Partijvoorzitter Steele beloofde Hoffman meteen alle beschikbare, dus ook financiële steun van de nationale partij. Al gauw volgden ook de leiders in het Huis en de Senaat. Newt Gingrich noemde het echter een problematische ontwikkeling: ‘Als nationale conservatieve leiders interveniëren elke keer dat een lokale kandidaat hen niet zint, dan wordt Obama straks herkozen en maken we Pelosi Speaker voor de rest van haar leven.’