Sciencepalooza

Hartonderzoek zoekt ‘Big Data’

‘Gezocht voor hartstudie: een miljoen proefpersonen’. Vorige maand rolden twee onderzoekers van de Universiteit van California een studie uit die misschien wel de blauwdruk is voor toekomstige gezondheidsstudies. De Health-eHeart-studie richt zich op het nauwkeurig in kaart brengen van de factoren die leiden tot hart- en vaatziektes en heeft daarvoor niet minder dan één miljoen proefpersonen nodig.

Zulke aantallen zijn ongekend voor onderzoek naar ziektes en dat is ook precies de reden van deze studie. Door veel proefpersonen te rekruteren, zowel gezonde als personen met een verhoogd risico op hart- en vaatziektes, willen de onderzoekers data verkrijgen. Veel data. Of met een modewoord: Big Data.

Big Data is tegenwoordig erg populair. Er wordt alle data mee bedoeld die te groot is om te hanteren met traditionele database- en dataverwerkingssoftware. Die overdaad doet zich voor op allerlei terreinen, bijvoorbeeld de meteorologie, maar ook bij het in kaart brengen van criminaliteit en het bijhouden van consumentengedrag door grote supermarktketens en kredietkaartmaatschappijen. De hoeveelheid data die daarbij wordt verwerkt gaat ons voorstellingsvermogen te boven; in de astronomie bijvoorbeeld wordt gewerkt aan een reeks telescopen die elke dag één exabyte (één miljoen gigabyte) aan data kunnen verzamelen. Slimme algoritmes moeten ervoor zorgen dat we Big Data ook echt kunnen begrijpen. Voorstanders vergelijken de technologie graag met die van de microscoop: Big Data helpt ons dingen te zien en te meten die nooit eerder te zien waren. Het zal ons helpen om betere beslissingen te nemen, niet alleen in het bedrijfsleven, maar vooral ook in de gezondheidszorg.

Deelnemers aan de Health-eHeart-studie, onder wie ikzelf, hoeven niet naar een ziekenhuis of op bezoek bij een arts. Alle data worden verzameld via het internet. De meetinstrumenten variëren van simpele vragenlijsten tot weegschalen, bloeddrukmeters en activiteitsmeters die hun data aan het internet doorgeven – allemaal relevante data voor de kans op hart- en vaatziektes. Het meest geavanceerde apparaat dat door een beperkte groep deelnemers in de studie wordt gebruikt is de AliveCor, een apparaat waarmee de gebruiker met een iPhone zelf hartfilmpjes kan maken. Binnenkort komt ook speciale smartphone-software beschikbaar die het verplaatsingspatroon van de deelnemer bijhoudt, als door een gezondheids-Big Brother. Als de gebruiker daarvoor toestemming geeft, wordt zelfs de inhoud van je sms’en vastgelegd.

De onderzoekers hopen met behulp van deze data in een vroeg stadium te kunnen voorspellen wanneer ziektes zoals hartfalen, vaatziektes of hoge bloeddruk zodanig ontsporen dat ziekenhuisopname nodig is. De verwachting is dat de studie een systeem oplevert dat de patiënt waarschuwt voordat het te laat is, zodat hijzelf of een arts kan ingrijpen. Dit is te vergelijken met kredietkaartmaatschappijen die Big Data inzetten om gebruikers te waarschuwen dat hun kaart is gestolen nog voordat ze dat zelf in de gaten hebben.

De Health-eHeart-studie zal ongetwijfeld navolging krijgen in studies voor andere ziektes. Ik voorspel dan ook dat over een paar jaar bijna iedereen meedoet aan een dergelijke studie en daarmee bijdraagt aan de verbetering van de gezondheidszorg. Als u aarzelt om uw gegevens beschikbaar te stellen, denk dan eens aan de blauwe bonuskaart in uw portemonnee waarmee Albert Heijn koopgedrag vastlegt. Albert Heijn heeft als doel gerichter reclames te kunnen sturen. Verbetering van de gezondheidszorg lijkt me een hoogstaander doel, waar u zelf de vruchten van plukt.