Heksen heroveren de Turkse campus

Istanbul – ‘Het bizarre is dat onze heksen uiteindelijk geschorst zijn, terwijl de dader nog steeds vrij rondloopt’, verzucht Juliane Gözen.

Ze is lid van een netwerk van vrouwengroepen op ruim twintig universiteiten die zich de ‘campusheksen’ noemen. Het netwerk werd bekend na een YouTube-filmpje. Daarin slaan tien campusheksen een jongen in elkaar. Ze schreeuwen naar een volle schoolkantine dat de student wordt gestraft voor het lastigvallen en aanranden van een vrouwelijke student.

Op universiteiten in Turkije komt seksueel geweld tegen vrouwelijke studenten veel voor. Ceylan Cansaran kan zelf meerdere voorbeelden noemen. De daders zijn studenten, maar ook professoren. ‘We begonnen op onze universiteit nadat een professor studentes had betast’, zegt Ceylan. Juliane benadrukt dat de problemen verder gaan dan de universiteit: ‘Al mijn vriendinnen hebben pepperspray in hun tas, je weet nooit in wat voor situatie je hier terecht kunt komen. Mannen weten dat ze met veel ongestraft weg kunnen komen.’

De campusheksen zoeken gerechtigheid voor slachtoffers van seksueel misbruik. ‘Een meisje wordt bij de politie en de schooladministratie niet serieus genomen totdat ze bewijs kan leveren. Daarom komen ze nu naar ons’, vertelt Juliane. De activistes zetten dan de dader onder druk van school te gaan, starten een campagne met posters tegen hem, of gebruiken fysiek geweld. Maar uiteindelijk worden ze daar zelf voor van school gestuurd.

Toch lijken de heksen veel steun te krijgen. Op Facebook hebben ze veertigduizend volgers en de zelfverdedigingscursussen die zij door het hele land organiseren zijn razend populair. De heksen zijn trots dat de afgelopen jaren meer vrouwen voor zichzelf opkomen. ‘Toen het meisje Özgecan Aslan vorig jaar in een minibusje werd verkracht en verbrand, gingen vrouwen massaal de straat op, ongeorganiseerd’, zegt Ceylan. ‘We dachten allemaal: dit had mij ook kunnen overkomen.’

Na de couppoging deze zomer maakten vrouwenorganisaties zich nog meer zorgen over de positie van vrouwen. Zo bracht de vrouwengroep van de partij hdp een statement uit: ‘Wat we nu zien is meer mannen op straat, in uniformen, en in de politiek. Zij strijden niet voor de democratie, maar voor macht.’ De heksen zijn bang dat onder president Erdogan de toekomst voor Turkse vrouwen slechter zal zijn. Juliane: ‘Het is nu echt tijd om mannen te laten zien dat ze vrouwen niet kunnen kleineren. Als we nu niet voor onszelf opkomen zijn we verloren.’