Herdenking

Wordt u ook al gek van al die herdenkingen? Je kunt er niet aan ontkomen bij het zappen. Steeds zijn er overzichten, filmbeelden, bevrijdingsverslagen, ooggetuigen die in elk land zelfs in het kleinste dorpje het moment van het einde van de Tweede Wereldoorlog beschrijven. Natuurlijk is het moment van de bevrijding in vele landen in vele plaatsen uiteenlopend, het bewaarde filmmateriaal verschillend, de erbarmelijkheid van de omstandigheden divers, maar ik word er gek van.

Steeds vaker zie ik soldaten op mijn scherm. In de oorlog, na de oorlog, veteranen, vliegtuigen. Zou het niet handiger zijn geweest om gezamenlijk een datum te prikken die voor iedereen geldt? Kostenbesparend, bovendien. Alles in een klap, dus ook maar een dag televisie in heel Europa eraan gewijd. Je neemt de laatste datum en hup, de staatshoofden bij elkaar, de militaire delegaties bij elkaar, de veteranen bij elkaar, de overlevende slachtoffers bij elkaar. Simpel, maar onhaalbaar, want die spreekt niet met die, die is vijand van die, die vindt zich belangrijker dan die. Het zou echter veel mensen veel leed besparen, namelijk diegenen die al dat oprakelen en al die beelden moeilijk kunnen verdragen. Die opnieuw geconfronteerd worden met hun trauma’s.
De televisie kunt u uit laten, de kranten ongelezen laten, maar dan nog - je kunt er niet omheen, zelfs al vlucht je een eindje weg. Ik word er al gek van, hoe erg moet het dan niet zijn voor echte overlevenden en hun verwanten? In die huizen waar er nog veel onbesproken is gebleven en veel onverwerkt, doet het ook geen goed. Het nieuwe jaar is net begonnen, maar ik wilde dat het juli was, dan zal ik pas weer kunnen zappen. Of wordt het wel 10 januari 1996 voordat ik mijn televisie weer aanzet?