Het einde van de dag waarop ik opgroeide

Giraf is een meisje van negen. Haar moeder schreef boeken en ze is nu dood. Haar vader is een toneelspeler zonder werk, die de hele dag aan het berekenen is wat hij níet heeft.

Giraf moet een spreekbeurt geven en daarvoor heeft ze Discovery Channel nodig. De kabel-tv is echter afgesloten. Dus moet de bank bijspringen, het liefst haar leven lang. Maar de wet schijnt dat te verbieden. Zo verandert een spreekbeurt in een probleem, en dat probleem daarna weer in een toneelstuk, over een spreekbeurt die geen kans krijgt. Het toneelstuk met de lekker lange titel Lief en leed in het leven van de giraf is van Tiago Rodrigues (1977), een Portugese acteur/schrijver die in Nederland ooit meespeelde met Dood Paard en die in Lissabon een eigen groep heeft. Giraf, zoals we het stuk maar even kortheidshalve noemen, is een groot succes in Portugal. De Toneelmakerij brengt het nu voor het eerst in Nederland, in de regie van Paul Knieriem.

Ik heb mijn ogen uitgekeken en kon mijn oren niet geloven. Om te beginnen: wat een tekst! Giraf is opgegroeid met de woordenboeken van haar moeder. Ze spreekt daardoor in pagina’s lang verklarend Nederlands, totaal niet saai overigens. Ze zoekt haar weg in de wereld, door termen, begrippen en vraagstukken voortdurend te ondertitelen. Tot je er krankjorum van wordt, en vanaf dat moment wordt het pas echt leuk. Haar lievelingsknuffel, een beer die onder de onmogelijke naam ‘Judy Garland’ door het leven gaat, doorstaat de monologen met een engelengeduld en heeft ook alle begrip: wat moet je ook met zo’n deprimerende vader!? De derde figuur is een zwarte panter die voortdurend van aangezicht en personage wisselt. Een flard dialoog.

Panter: Weet je hoe een pedofiel zijn prooi kiest?

Giraf: Nee.

Panter: De geur. Een pedofiel cirkelt om zijn prooi en besnuffelt hem. Je ruikt lekker.

Giraf: Nee, ik ruik niet lekker. Dat is de parfum van de vrouw die mijn moeder was. Ik doe soms haar parfum op. Niet vaak, want het flesje is bijna leeg.

Panter: Lekkere parfum.

Giraf: Jij stinkt.

Panter: Dat klopt. Ik stink als de pest. Als je wilt overleven moet je stinken.

De vertrouwde Toneelmakerij-spelers Peter van Heeringen (Judy Garland) en Tjebbo Gerritsma (Panter) spelen ontspannen en gretig samen met musicus Krisjan Schellingerhout, die ook de wat sneuïge ‘de man die mijn vader is’ voor zijn rekening neemt. De vertolkster van Giraf is de verrassing van de voorstelling: de jonge en al een paar jaar schitterende potjes toneelspelen weggevende actrice Yara Alink. Ze is watervlug in haar tekstbehandeling, oergeestig in het brede acteerregister dat ze opentrekt en ze heeft zichtbaar plezier in haar vak. Nuchter en helder sluit ze de vertelling af: ‘Dit is het einde van de dag waarop ik opgroeide.’

Giraf is vooral een gave voorstelling door die sterke combinatie: scherpzinnige regie, tintelfrisse vormgeving (Marloes van der Hoek, Wikke van Houwelingen, Gé Wegman en Jorine van Beek) en de vrije adem van dat heerlijke acteren.

_Te zien t/m 3 januari 2016, [toneelmakerij.nl

](http://www.toneelmakerij.nl)_